2024 Hizmet Ticareti Rakamları Açıklandı: Büyük Ölçekli Girişimler İhracatın ve İthalatın Lideri

2024 Hizmet Ticareti Raporu: Büyük Girişimler Öne Çıkıyor

Türkiye İstatistik Kurumu (TÜİK) tarafından yayınlanan "Girişim Özelliklerine Göre Uluslararası Hizmet Ticareti İstatistikleri 2024" raporuna göre, hizmet ihracatının %62,3’ü ve hizmet ithalatının %56’sı büyük ölçekli girişimler tarafından gerçekleştirildi. Hizmet ticaretinde önemli bir paya sahip olan bu büyük ölçekli girişimler, sektörün lokomotifleri olarak ön plana çıktı.

Girişimlerin Çalışan Sayısına Göre Hizmet İhracatı Payları

Hizmet ihracatında mikro ölçekli, yani 1-9 çalışanı olan girişimler %8,7’lik bir paya sahip olmasına rağmen, toplamda hizmet ihracatı gerçekleştiren girişimlerin %74,3’ünü oluşturuyor. Küçük ölçekli girişimler (10-49 çalışan) ihracattan %12,3 pay alırken, orta ölçekli girişimler (50-249 çalışan) %16,4’lük bir oran yakaladı. Ancak 250 ve üzeri çalışanı olan büyük ölçekli girişimler, hizmet ihracatında %62,3 gibi çok yüksek bir oranla lider konumda bulunuyor.

Hizmet İthalatında Girişimlerin Performansı

Hizmet ithalatı yapan girişimler arasında mikro ölçekliler %53,2 oranında yer alırken, ithalattaki payları sadece %7,9 seviyesinde kaldı. Küçük ölçekli girişimlerin ithalattaki payı %7,2 olurken, orta ölçeklilerin %17,7 oranı kaydedildi. Büyük ölçekli girişimler ise, toplam hizmet ithalatının %56’sını gerçekleştirerek sektörün ithalattaki öncüsü oldu.

Ulaştırma ve Depolama Hizmetleri İhracatta Başı Çekiyor

2024 yılı verilerine göre, ulaşım ve depolama faaliyetleri toplam hizmet ihracatının %66,1’ini oluşturdu. Toplamda 60,9 milyar dolar olan hizmet ihracatının 40,3 milyar dolarlık bölümü bu alandaki girişimler tarafından gerçekleşti.

Diğer Sektörlerde İhracat ve İthalat Payları

Bilgi ve iletişim alanında faaliyet gösteren girişimler 5,9 milyar dolar hizmet ihracatı yaparken, imalat sanayisi 4,3 milyar dolarlık ihracatla önemli bir rol üstlendi. Finans ve sigorta sektöründeki girişimlerin ihracatı ise 2,9 milyar dolar oldu. Hizmet ithalatında ise imalat sanayisi 12,8 milyar dolarlık alımla öncü olurken, toptan ve perakende ticaret 9,7 milyar dolarlık, finans ve sigorta 3,8 milyar dolarlık hizmet ithalatında yoğunlaştı. Bilgi ve iletişim sektöründe faaliyet gösteren girişimler tarafından yapılan hizmet ithalatı ise 2,7 milyar dolar olarak kaydedildi.

Taşımacılık Hizmetlerinde Türkiye Kontrolündeki Girişimler Önde

Hizmet ticaretinde en yüksek paya sahip taşımacılık alanında yapılan ihracatın %90,2’si, ithalatın ise %76,2’si Türkiye kontrolündeki girişimler tarafından gerçekleştirildi. Yabancı kontrollü girişimler ise hizmet ihracatında %18,8 ve ithalatta %32 oranında pay aldı.

Yabancı Kontrollü Girişimlerin Hizmet Ticareti Payı

Diğer iş hizmetlerinde yabancı kontrollü girişimlerin ihracattaki payı %41,9 olurken, telekomünikasyon ve bilgisayar bilgi hizmetlerinde ise ihracatın %51,4’ü, ithalatın ise %32,3’ü yabancı kontrollü firmalara ait. Bu veriler, yabancı girişimlerin Türkiye'nin hizmet ticaretindeki etkisini gözler önüne seriyor.

Not: Bu sonuçlar, Türkiye’nin farklı ölçeklerdeki girişimlerinin hizmet ticaretindeki mevcut durumunu detaylı şekilde ortaya koymakta ve ülkenin uluslararası hizmet piyasalarındaki dinamiklerini anlamak için önemli veriler sunmaktadır.