AB Komisyonu, Fransa ve Çekya'nın 150 Milyar Avroluk Ortak Savunma Programını Onayladı

AB Komisyonu Fransa ve Çekya'nın SAFE Programı Planlarını Onayladı

Avrupa Birliği (AB) Komisyonu, Fransa ile Çekya'nın ortak savunma finansmanı kapsamında oluşturulan 150 milyar avroluk "Avrupa Güvenlik Eylemi (SAFE)" planlarını resmen onayladığını duyurdu. Bu karar doğrultusunda Fransa'ya 15,09 milyar avro, Çekya'ya ise 2,06 milyar avro pay ayrıldığı belirtildi.

SAFE Programının Üye Ülkeler İçin Önemi

AB Komisyonu tarafından yapılan açıklamada, söz konusu fonların stratejik savunma kapasitelerinin geliştirilmesi ve hayati destek sağlanması için kritik öneme sahip yerlerde kullanılacağı vurgulandı. Komisyonun Savunma ve Uzaydan Sorumlu Üyesi Andrius Kubilius, SAFE mekanizmasının AB üye ülkelerinin acil savunma ihtiyaçlarını karşılamak üzere kapsamlı finansal destek sunduğunu ifade etti.

Programın Kapsamı ve Süreci

SAFE programı çerçevesinde, 19 AB üyesi ülke 1 Aralık 2025 tarihine kadar ulusal savunma planlarını Komisyona sunmuştu. Fransa ve Çekya'nın planları Komisyonca onaylanarak AB Konseyi'ne gönderildi. Şu ana kadar 18 ülkenin programları onaylanmış olup, Konsey ise 16 ülke planına onay vermiştir. Macaristan'ın planı ise hala değerlendirme aşamasındadır.

Mekanizma dahilinde üye ülkelere program kapsamında ilk ödemelerin Nisan ayında yapılması planlanmaktadır.

SAFE Mekanizmasının Fonksiyonları

SAFE programı, Rusya kaynaklı tehditler, Ukrayna'daki savaş ve ABD yönetiminin etkileri gibi uluslararası gelişmelere karşı AB'nin 2030 savunma hedeflerinin içinde yer almaktadır. 29 Mayıs 2025 tarihinde yürürlüğe giren mekanizma sayesinde, AB ülkeleri, Avrupa Ekonomik Bölgesi ülkeleri ve İsviçre gibi ortaklar, 150 milyar avroya kadar kredi kullanarak ortak savunma tedariklerine katılabilmektedir.

Ayrıca, bu ülkeler savunma ürünlerinin ortak satın alımında iş birliği yapabilmekte, ancak ürünlerin en az %65'inin Avrupa içinden gelmesi gerekmektedir. Yalnızca AB üyesi ülkeler değil, aday ülkeler ve İngiltere gibi anlaşmalı devletler de bu ortak tedarik süreçlerinde yer alabilmektedir.

Programda Dağılım ve Önemli Paydaşlar

9 Eylül 2025 itibarıyla 19 ülke arasında 150 milyar avroluk savunma fonu ön dağıtımı yapılmıştır. Polonya 43,7 milyar avro ile en yüksek kaynağı alırken, Fransa'ya 16,2 milyar avro ve İtalya'ya 14,9 milyar avro pay verilmiştir. Bu paylaştırma, bölgesel savunma kapasitelerini güçlendirmeyi ve stratejik yatırımları artırmayı hedeflemektedir.