ABD-İran Gerilimi ve Tarife Belirsizliği Emtia Piyasalarını Dalgalandırdı: Petrol ve Değerli Metaller Öne Çıktı

ABD-İran Nükleer Görüşmeleri ve ABD Tarife Politikaları Emtia Piyasalarını Etkiledi

Geçtiğimiz hafta emtia piyasalarında fiyatlamalar, ABD ile İran arasında devam eden nükleer görüşmelerin yarattığı jeopolitik riskler ve ABD'deki tarife rejimine ilişkin hukuki kararlardan kaynaklanan belirsizlikler ışığında şekillendi. ABD Yüksek Mahkemesi'nin, Trump yönetiminin tarifeleri dayandırdığı Uluslararası Acil Ekonomik Güçler Yasası'nın tarife yetkisi vermediği yönündeki kararı, ticaret politikalarına ilişkin risk algısını artırdı ve yeni tarife düzenlemeleri gündeme geldi.

Tarife Politikaları ve ABD'nin Yeni Duruşu

Yüksek Mahkeme kararının ardından, ABD Başkanı Donald Trump 1974 Ticaret Yasası'nın ilgili maddesi çerçevesinde tarifelerde artış yapacağını açıklayarak geçici tarife oranlarını yüzde 10'dan yüzde 15'e yükseltme hazırlığında olduklarını belirtti. Bu gelişmeler, küresel ticarette belirsizliklerin artmasına ve emtia fiyatlarının oynaklığının yükselmesine neden oldu.

Jeopolitik Gerilimler Enerji Piyasalarında Baskı Oluşturdu

ABD ve İran arasında İsviçre'nin Cenevre kentinde gerçekleştirilen nükleer görüşmeler sonrası askeri gerilimin tırmanması, petrol fiyatları üzerinde yukarı yönlü baskı oluşturdu. Özellikle Orta Doğu'da artan risk algısı ve Hürmüz Boğazı'ndan enerji sevkiyatındaki endişeler Brent petrol fiyatlarının Haziran 2025'ten bu yana en yüksek seviyelerine çıkmasına sebep oldu. ABD’de artan petrol stoklarına rağmen bölgedeki tansiyon fiyatların değer kaybetmesini engelledi.

Değerli Metallerden Güvenli Liman Talebi

Tarife rejimine dair yaşanan belirsizlikler ve ABD-İran hattındaki jeopolitik risklerin etkisiyle altın ve diğer değerli metaller güvenli liman talebini artırdı. Altının ons fiyatı ocak sonunda gördüğü seviyelere yükselirken, JPMorgan uzun vadeli altın fiyat beklentilerini yükseltti. Gümüş, platin ve paladyum gibi metaller de önemli değer kazanımları gösterdi.

Baz Metallerde Ticaret Politikaları ve Talep Dengelemeleri

Baz metallerde ise ABD’nin ticaret politikalarındaki belirsizlikler ve Çin gibi büyük talep merkezlerindeki tedarik zinciri gelişmeleri fiyatlamaları belirleyen kritik faktörler oldu. Enerji dönüşümü ve savunma sanayisinde stratejik öneme sahip bakır, hem artan talep hem de potansiyel tarife riskine karşı stoklanmasıyla dikkat çekti. Londra Metal Borsası’nın pozisyon limitlerine dair değişiklik hazırlıkları, piyasada yapısal güçlendirmeye yönelik adımlar olarak öne çıktı.

Tarım Emtialarında Karışık Görünüm

Tarım sektöründe ise ABD kaynaklı ticaret kararları ve ihracat verileri fiyatlamalarda belirleyici oldu. Özellikle Hindistan'da beklenen olağandışı sıcaklıklar buğday verimini riske atarken, soya fasulyesi, mısır ve pirinç fiyatlarında artışlar gözlendi. Şeker ve kahve gibi diğer önemli tarım emtialarında ise fiyat hareketleri bölgesel ve tedarik kaynaklı faktörlere bağlı olarak karmaşık seyir izledi.

Makroekonomik Veriler ve Para Politikalarının Emtia Piyasalarına Etkisi

ABD’de Üretici Fiyat Endeksi’nin yükselmesi tarife kaynaklı maliyet endişelerini artırırken, faiz indirimlerinin zamanlamasına yönelik beklentiler temkinli kalmaya devam etti. Avrupa Merkez Bankası’nın gıda enflasyonuna dair açıklamaları ve Çin Merkez Bankası'nın yuan üzerindeki müdahaleleri ise döviz piyasalarında dalgalanmalara yol açarak emtia fiyatlarında önemli rol oynadı.

Önümüzdeki Hafta Piyasaların Odağı

Gelecek hafta Viyana'daki nükleer müzakerelerin teknik düzeyde devam etmesi, Hürmüz Boğazı'ndaki sevkiyat akışındaki gelişmeler ve Afganistan-Pakistan arasındaki çatışmaların seyri, küresel emtia piyasalarında risk iştahı ve güvenli liman talebini belirleyecek temel faktörler olarak takip edilecek.