Antalya'da Geliştirilen Yüksek Sıcaklığa Dayanıklı Yerli Nohut Çeşidi Tarımda Yeni Dönem Başlatıyor

Antalya'da İklim Değişikliğine Karşı Yüksek Sıcaklığa Dayanıklı Nohut Islahı

Akdeniz Üniversitesi Serik Gülsün-Süleyman Süral Meslek Yüksekokulu Öğretim Üyesi Doç. Dr. Duygu Sarı Yol'un yürüttüğü "Yüksek Sıcaklık Stresine Dirençli Nohut Islahı İçin Türler Arası Melezleme" başlıklı proje, TÜBİTAK tarafından desteklenerek Antalya'da başarılı sonuçlar elde edildi. Bu bilimsel çalışma kapsamında, özellikle yüksek sıcaklıklara maruz kalan bölgelerde tarımsal verimi artırmak için özel bir yerli nohut çeşidi geliştirildi.

Projenin Amacı ve Önemi

Doç. Dr. Duygu Sarı Yol, nohut bitkisinin ani sıcaklık değişimlerinden olumsuz etkilendiğini özellikle çiçeklenme ve bakla bağlama dönemlerinde verim kaybı yaşandığını belirtti. Projenin temel amacının, bu verim kayıplarını minimuma indirip yüksek sıcaklıklara dayanıklı ve verimliliği yüksek nohut çeşitleri elde etmek olduğunu ifade etti. Böylece üreticilerin iklim kaynaklı verim dalgalanmalarına rağmen istikrarlı ve güvenli üretime devam edebilmesi hedefleniyor.

Melezleme Yöntemi ve Gen Kaynaklarının Korunması

Projede kullanılan ıslah yöntemi olarak türler arası melezleme esas alınmakta olup, dışarıdan gen aktarımı yapılmamıştır. Çalışma kapsamında yüksek sıcaklıklara karşı dayanıklılığı kanıtlanmış yabani nohut türleri kullanıldı. Bu yabani türlerin sera koşullarında yüksek sıcaklıklara dayanıklılık gösterdiği ve yüksek ısıda bile bakla bağlayıp dane oluşturabildiği gözlemlendi. Elde edilen dayanıklılık özelliklerinin kültür nohuduna aktarılması amaçlanmaktadır.

Gelecek Aşamalar ve Ülke Tarımına Katkıları

Projenin ilerleyen aşamalarında geliştirilen yüksek sıcaklığa dayanıklı nohut çeşidinin tescil edilmesi ve ticarileştirilmesi planlanmaktadır. Bu sayede Türkiye’de nohut üretiminin sürdürülebilirliği artırılırken, yerli genetik kaynakların korunması da sağlanacaktır. Ayrıca, projenin uluslararası alanda ilgi görmesine rağmen, genetik özelliklerin öncelikle yerli çeşitlere aktarılması ve bilgi paylaşımının kontrollü yapılması tercih ediliyor.