Antonio Costa: ABD’nin Orta Doğu Saldırıları Avrupa ve NATO’yu Bilgilendirmeden Gerçekleşti

Antonio Costa’dan ABD’nin Orta Doğu Operasyonlarına Eleştiri

Avrupa Birliği Konseyi Başkanı Antonio Costa, Paris’te SciencesPo Uluslararası İlişkiler Okulu’nda yaptığı konuşmada, ABD’nin Orta Doğu’da ilk kez Avrupa’daki müttefiklerine ve NATO’ya bilgi vermeden askerî saldırılar düzenlediğine dikkat çekti. Costa, bu askeri müdahalelerin yaratacağı ekonomik ve güvenlik etkilerine aldırış edilmeden sürdürüldüğünü söyledi.

Küresel Sistemde Düzensizlik ve Çok Kutupluluk

Costa, uluslararası sistemin giderek artan bir düzensizlik dönemine girdiğini belirterek, mevcut durumun temel olarak iki ana eğilimden kaynaklandığını aktardı. İlk eğilim olarak, uluslararası ilişkilerde gücün hukukun önüne geçmesini gösteren Costa, uluslararası hukuk ihlallerinin giderek yaygınlaştığını ifade etti. İkinci eğilim ise çok kutuplu yapının güçlenmesi olup, orta ölçekli devletlerin ve yükselen ekonomilerin küresel sistemde daha etkili rol arayışında olduğunu dile getirdi.

Avrupa Birliği’nin Uluslararası Düzeni Savunma Rolü

Antonio Costa, bu iki gelişmenin Avrupa için belirleyici bir öneme sahip olduğunu vurgulayarak, Avrupa’nın kurallara dayalı uluslararası düzeni savunmaya devam etmesinin temel çıkarlarından biri olduğunu söyledi. Costa, küresel işbirliği ve hukuk kurallarının zayıflamasının Ukrayna savaşı, Orta Doğu çatışmaları, Gazze insani krizi ve Sudan’daki savaş gibi krizlerin ortaya çıkmasında etkili olduğunu ifade etti.

Orta Doğu’ya İlişkin Kritik Uyarılar

Costa, Orta Doğu’daki mevcut gerilimin azaltılması gerektiğini belirtip, tarafların itidalli davranması ve uluslararası hukuka tam uyum göstermesi gerekliliğini vurguladı. İran’ın bölgedeki askeri faaliyetlerini eleştiren Costa, bu saldırıların ayrım gözetmeyen ve kınanması gereken eylemler olduğunu söyledi. Ayrıca, Hürmüz Boğazı’ndaki seyrüsefer güvenliğinin korunması gerektiğinin altını çizdi.

Birleşmiş Milletler’in Rolü ve AB’nin Ortaklıkları

Costa, çok taraflı işbirliğinin önemine değinerek, Birleşmiş Milletler’in uluslararası sistemdeki merkezî rolünü koruduğunu, reform ihtiyacı olsa da BM’nin yerinin doldurulamayacağını vurguladı. Avrupa Birliği’nin güvenilir bir ortak olarak ticaret anlaşmalarını ve uluslararası işbirliği ağlarını genişletmeye devam ettiğini aktaran Costa, AB’nin yaklaşımının karşılıklı faydaya dayalı işbirliği temelinde olduğunu ifade etti.

Avrupa’nın Ekonomik ve Stratejik Özerkliği

Costa, Avrupa’nın hem ekonomik kapasitesini güçlendirmesi hem de stratejik özerkliğini artırması gerektiğini belirtti. Rekabetçiliğin artırılması, bürokrasinin azaltılması, enerji maliyetlerinin düşürülmesi ve yatırım faaliyetlerinin arttırılmasının önemine dikkat çekti. Savunma alanında da AB’nin uluslararası sahnede etkili olabilmek için gerekli araçları geliştirmesi gerekliliğini dile getirdi. Çok kutuplu dünyada sorunların ancak çok taraflı çözümlerle üstesinden gelinebileceğini savundu.

ABD ile İlişkiler ve Jeopolitik Öncelikler

Antonio Costa, ABD’nin AB’nin dostu ve müttefiki olduğunu ancak değişen jeopolitik önceliklerin göz önünde bulundurulması gerektiğini söyledi. Washington’un AB üyesi devletlerin toprak bütünlüğünü tehdit edici kararlarının göz ardı edilemeyeceğini belirtti. Orta Doğu’da ABD’nin müttefiklerine ya da NATO’ya önceden bilgi vermeden savaş başlatmasının ilk kez gerçekleştiğinin altını çizen Costa, bu eylemin Avrupa ekonomisi ve güvenliği üzerindeki olumsuz etkilerine dikkati çekti.

Ekonomik Şoklar ve Avrupa’nın Maliyetleri

Costa, AB üyesi Güney Kıbrıs Rum Yönetimi’nde İngiliz üslerinin hedef alınmasının Avrupa için ağır bir bedel oluşturduğunu söyledi. Bu savaşın AB ekonomisi üzerinde güçlü bir ekonomik şok yarattığını ve maliyetlerin Avrupalılar tarafından ödendiğini ifade etti.