Bangsamoro Barış Sürecinde Kritik Seçimlere Doğru: TPMT’den Anlaşmaya ve Demokrasiye Vurgu

Bangsamoro Barış Sürecinde Belirsizlikler ve Kritik Seçimlere Yaklaşım

Bangsamoro Barış Süreci İzleme Heyeti (TPMT), Bangsamoro Kapsamlı Anlaşması'nın (CAB) imzalanmasının üzerinden geçen 12 yılda devam eden belirsizliklere dikkat çekerek, yaklaşan parlamento seçimlerinin bölgenin siyasi ve barış süreci açısından hayati önem taşıdığını açıkladı.

Parlamento Seçimlerinin Önemi ve Demokratik Değerler

Raporda, Bangsamoro Özerk Bölgesi’nde (BARMM) 14 Eylül’de gerçekleştirilecek olan ilk parlamento seçimlerinin ertelenmelere rağmen planlandığı belirtildi ve demokratik yöntemlerle seçilecek bir parlamentonun, barış sürecinin önemli bir başarısı olarak değerlendirileceği ifade edildi. TPMT, seçimlerde tarafların demokrasi ilkelerine bağlı kalmasının gerekliliğine vurgu yaptı.

Normalleşme Sürecinde Yaşanan Zorluklar

Heyetin değerlendirmesine göre, CAB kapsamındaki normalleşme adımları siyasi gelişmelerin gerisinde kalmakta, Bangsamoro halkına verilen vaatlerin son yıllarda sıkça tavizlere uğradığı ifade edildi. Bu kapsamda, Mart 2025’te yaşanacak liderlik değişiminin bölgedeki güç dengeleri üzerinde etkili olacağı kaydedildi.

TPMT'nin Öneri ve Çağrıları

Rapor, seçim hazırlıklarında taraflara demokratik ilkeleri destekleme çağrısında bulunurken, adil ve özgür seçimlerin gerçekleştirilmesi için taraflar arasında açık iletişimin sağlanmasını ve güvenin yeniden inşasını ön plana çıkardı. Ayrıca, barış sürecinin başarıyla sürdürülmesi adına CAB’nin temel ilkelerinin uygulanmasının devam ettirilmesi gerektiği vurgulandı.

TPMT, normalleşme sürecinin sağlıklı ilerleyebilmesi için uygulama yöntemlerinde taraflarca fikir birliğine varılmasını, Filipinler Devlet Başkanı Ferdinand Marcos Jr. ile Moro İslami Kurtuluş Cephesi (MILF) liderliği arasında düzenli üst düzey görüşmeler yapılmasını önerdi. Heyet, görev dönemleri sona ermeden tarafların “çıkış anlaşmasını” tamamlamaları için odaklı bir diyalog ve stratejik inceleme yürütmelerini talep etti.