Diyarbakır Eğil’de 2 Bin 400 Yıllık Su Altı Tarihi Yapılar İlk Kez Görüntülendi

Diyarbakır Eğil'de Tarihi Yapılar Dicle Baraj Gölü Altında Korunuyor

Diyarbakır'ın Eğil ilçesinde bulunan ve yaklaşık 2 bin 400 yıl öncesine dayanan tarihi eserler, Dicle Baraj Gölü suları altında varlıklarını koruyor. Şehir merkezine 52 kilometre mesafede yer alan Eğil, tarih boyunca birçok uygarlığa ev sahipliği yapmış olup, inanç, kültür ve doğal güzellikleriyle dikkat çekmektedir.

Dicle Barajı ve Tarihi Mirasın Suları Altındaki Durumu

1986 yılında yapımına başlanan ve 1997 yılında tamamlanarak su tutmaya başlayan Dicle Baraj Gölü, bölgenin önemli içme ve kullanma suyu kaynağıdır. Ancak bu süreçte, Eğil ilçesindeki bazı tarihi yapılar baraj suları altında kalmıştır. Hz. Zülkifl ve Hz. Elyesa peygamberlere ait türbeler, 1995 yılında taşınarak su altında kalması engellenmiştir. Fakat cami, medrese, hamam ve kaya mezarları gibi birçok tarihî yapı baraj gölü suları altında korunmaya devam etmektedir.

Su Altı Çalışmaları ve Tarihi Eserlerin Görüntülenmesi

İl Jandarma Komutanlığı Sualtı Arama Kurtarma ekipleri, baraj gölünde gerçekleştirdikleri eğitim dalışları sırasında su altında kalan bu yapıların görüntülerini elde etmiştir. Dicle Üniversitesi Sanat ve Tasarım Fakültesi Dekanı Prof. Dr. İrfan Yıldız, bölgede Hurri-Mitanniler’den Roma ve Bizans’a, ardından İslam devletlerine kadar birçok medeniyetin hüküm sürdüğünü belirtmiştir. Eğil’in Cumhuriyet döneminde ise ilçe statüsü aldığı ve Dicle Barajı inşaatı ile ilçede önemli değişimler yaşandığı ifade edilmiştir.

Özellikle Tekke ve Hacıyan mahallelerindeki tarihi yerleşim alanları baraj suları altında kalırken, Hz. Elyesa'nın türbesi ve yanındaki cami ile Osmanlı döneminden kalma Caferiye Medresesi, kaya mezarlar ve mezarlık alanları göl sularının etkisi altında kalmıştır. Ayrıca, Bizans dönemine ait Deran Hamamı da su altında kalan önemli yapılar arasındadır.

Tarihi Mirasın Korunması İçin Su Altı Arkeoloji Çalışmaları Öneriliyor

Baraj gölündeki su seviyesinin zaman zaman çekilmesiyle birlikte bazı eserlerin siluetleri netleşmektedir. Sualtı görüntüleri, bu tarihi yapıların sağlam bir şekilde su altında ayakta kaldığını ortaya koymaktadır. Prof. Dr. İrfan Yıldız, Türkiye'de gelişmekte olan su altı arkeoloji alanında, Dicle Barajı gölü altında kalan tarihi eserlerle ilgili kapsamlı çalışmalar yapılmasının önemini vurgulamaktadır. Bu çalışmalar, bölgenin kültürel mirasının gün yüzüne çıkarılması açısından büyük değer taşıyacaktır.