Fındıkta Verim Düşüklüğü Krizi: Gençleştirme ve Bahçe Yenileme Şart

Fındık Üretiminde Verim Kaybı ve Maliyet Artışı

Türkiye'nin önemli tarımsal ihracat ürünlerinden biri olan fındıkta yaşanan verim düşüşü, üreticilerin maliyetlerini önemli ölçüde artırmakta ve sektörde sürdürülebilirliği tehdit etmektedir. Giresun Üniversitesi Fındık İhtisaslaşma Koordinatörü Doç. Dr. Ali Turan, kahverengi kokarca zararlısının problem yaratmakla birlikte asıl kritik sorunun verim düşüklüğü olduğunu belirtmiştir.

Bahçelerin Yaşlanması Verimde Azalmaya Yol Açıyor

Doç. Dr. Turan, özellikle Ordu, Giresun ve Trabzon gibi birinci standart fındık üretim bölgelerinde bahçelerin yaşlanmasının verim kaybının temel nedenlerinden biri olduğunu ifade etmiştir. Tarım Bakanlığı verilerine göre, Türkiye'nin dünya fındık üretimindeki payı son yıllarda azalma göstermektedir ve bunun temel sebebi bahçe verimlerinin düşmesidir.

Verim Artışı Olmadan Fiyat Artışı Üreticiyi Memnun Etmiyor

Üreticilerin fiyat beklentilerinin doğrudan verimle bağlantılı olduğunu vurgulayan Turan, Türkiye'de dekara ortalama 80 kilogram olan fındık veriminin maliyetleri karşılamadığını belirtmiştir. Verimin en az 150-200 kilogram seviyelerine çıkarılması gerektiğini, aksi takdirde fiyat artışlarının üreticinin beklentilerini karşılamayacağını ifade etmiştir.

Verim Düşüklüğünün Sosyal ve Ekonomik Etkileri

Verim kaybının yalnızca ekonomik sonuçlar doğurmadığını, aynı zamanda üreticilerin bahçelerden uzaklaşmasına neden olarak tarımsal üretimde sosyal sorunlar yarattığını açıklayan Doç. Dr. Turan, üreticilerin artan maliyetler ve azalan gelir nedeniyle bahçelerini terk ettiğini veya yarıcılara bıraktığını, ancak yarıcıların da bahçeleri terk etmeye başladığını belirtmiştir. Bu durum, fındık üretiminde sürdürülebilirliği ciddi şekilde tehlikeye sokmaktadır.

Gençleştirme ve Rehabilitasyon Çalışmaları Şart

Fındık üretiminde sürdürülebilirliği sağlamak için yaşlanmış bahçelerin gençleştirilmesi ve rehabilitasyon çalışmalarının yapılmasının zorunlu olduğunu ifade eden Turan, bu sürecin Tarım ve Orman Bakanlığı ile ilgili kurum ve sektör paydaşlarının iş birliğiyle hızlandırılması gerektiğini dile getirmiştir. Aksi takdirde, hem üretim hem de üretici kaybının devam edeceği uyarısında bulunmuştur.