Gece Aydınlatmaları ve Mavi Işık Depresyon Riskini Artırıyor: Gençler ve Hamileler İçin Kritik Uyarı

Gece Aydınlatmaları ve Mavi Işığın Depresyon Üzerindeki Etkileri

Prof. Dr. Levent Öztürk, Trakya Üniversitesi Tıp Fakültesi Hastanesi Fizyoloji Anabilim Dalı Başkanı olarak yaptığı açıklamada, gece kentlerindeki suni aydınlatma ve cep telefonları gibi elektronik cihazların yaydığı mavi ışığın insan sağlığı üzerinde olumsuz etkiler yarattığını belirtti. Özellikle gençlerde ve hamilelerde bu ışık maruziyetinin depresyon riskini artırdığına dikkat çekti.

Gece Aydınlatmasının Artışı ve Çevresel Etkileri

Son sekiz yılda gece aydınlatma seviyesinin iki katına çıktığını açıklayan Prof. Dr. Öztürk, bu artışın enerji tüketiminin yanı sıra ciddi bir karbondioksit emisyonuna neden olduğunu ifade etti. Örneğin, yaklaşık 400 teravat saatlik aydınlatma gücünün sağlanması sırasında 200 milyar kilogram civarında karbondioksit salınımı meydana geliyor. Ayrıca, gece avlanan hayvanların ışık kirliliği nedeniyle avlanma fırsatlarını kaçırması, ekosistemde türlerin yok olma riskiyle karşı karşıya kalmasına yol açıyor.

Işık Kirliliğinin İnsan Sağlığına Etkileri ve Endokrin Kirleticilik Rolü

Prof. Dr. Öztürk, ışık kirliliğinin sadece çevresel değil, aynı zamanda insan sağlığı üzerinde de endokrin sistem üzerinde kirletici etkiler gösterdiğini belirtti. Uyku kalitesinin bozulması ve sirkadiyen ritimlerin etkilenmesiyle birlikte hormon dengesinin olumsuz etkilendiğini, bu nedenle ışık kirliliğinin ciddi bir sağlık sorunu haline geldiğini vurguladı. Doğal gece aydınlıkları yerini yapay ve yoğun suni ışıklara bırakırken, özellikle yıldızlı gecelerin artık gözlemlenememesi önemli bir çevresel kayıp olarak değerlendiriliyor.

Gençlerde ve Hamilelerde Mavi Işık Maruziyetinin Depresyon Riski

Gece saat 20.00’dan sonra maruz kalınan 4 saat ve üzerindeki mavi ışığın, genç adölesanlarda depresyon riskini artırdığını ortaya koyan çalışmalar olduğunu belirten Prof. Dr. Öztürk, bu riskin gün geçtikçe daha da yükseldiğini anlattı. Ayrıca, hamilelerin dış ortamda yüksek ışık seviyesine maruz kalmasının doğum öncesi depresyon ile ilişkilendirildiği araştırmaların da mevcut olduğunu ifade etti. Bu bilgiler ışığında dış ve iç ortamda yayılan mavi ışık maruziyetinin çeşitli hastalıklarla bağlantılı hale gelmeye başladığına dikkat çekti.

Bilim İnsanlarının Işık Kirliliği Problemi

Şehirlerde artan suni ışıklar nedeniyle atmosferde oluşan parlaklığın, gökyüzü gözlemi yapan bilim insanlarının çalışmalarını zorlaştırdığını açıklayan Prof. Dr. Öztürk, zayıf ışık yayan yıldızların görünmez hale gelmesi sebebiyle astronomların çalışma alanlarının şehir merkezlerinden uzaklaştırıldığını ancak artan şehirleşme nedeniyle bu alanların da azaldığını belirtti. Bu durum, gökyüzü gözlemleri yapan araştırmacılar için önemli bir engel teşkil ediyor.