Hantavirüs Salgını Endişesi Yersiz: TTB Başkanı Azap'tan Kritik Açıklama ve Güncel Veriler

Hantavirüs Vakalarında Büyük Pandemi Riski Yok

Türk Tabipleri Birliği (TTB) Başkanı Prof. Dr. Alpay Azap, dünya genelinde hantavirüs vakalarına rağmen büyük bir pandemi riskinin söz konusu olmadığını açıkladı. Uzun süredir bilinen hantavirüs grubunun yaklaşık 40’tan fazla türü bulunmakta ve bunların 20’si insanlarda hastalığa yol açmaktadır.

Hantavirüsün Bulaşma Yolları ve Virüs Türleri

Hantavirüsler genel olarak kemirgenler aracılığı ile yayılır; virüsün temel bulaş yolu kemirgenlerin idrarı ve salgılarıyla kirlenmiş tozların solunmasıdır. Ayrıca kemirgen idrarıyla bulaşan gıdaların tüketilmesi, kemirgen ısırıkları ya da çıkartılarının açık yaralardan vücuda girmesiyle de enfeksiyon oluşabilir. Dünya genelinde farklı coğrafyalarda değişen virüs tipleri bulunur; Amerika kıtasındaki hantavirüsler akciğer tutulumu yaparak solunum yetmezliğine neden olurken, Avrupa ve Asya’daki tipler daha çok böbrekleri etkilemektedir.

Son Seyahat Gemisi Vakaları ve İncelenmeleri

Güney Amerika kaynaklı “Andes” virüs tipi, son dönemde bir seyahat gemisinde tespit edilmiştir. Bu vakaların ortak bir kaynak üzerinden bulaştığı ve kişiden kişiye yayılımının hiç olmadığı kadar sınırlı olduğuna değinilmiştir. Prof. Dr. Azap, bu vakaların birbirlerine bulaştırdığına dair güçlü kanıtlar olmadığını belirtmiştir.

Hantavirüsün Türkiye’deki Durumu ve Ölüm İstatistikleri

Türkiye’de 2009-2025 döneminde hantavirüs kaynaklı vakalar kayıt altına alınmıştır. En yüksek vaka sayısı 2010 yılında 58 olarak bildirilmiş, son yıllarda ise vaka sayıları 10 ila 17 arasında değişmiştir. Aynı dönemde 14 hantavirüs kaynaklı ölüm raporlanmıştır. 2025 yılında tespit edilen 12 vakada ölüm gerçekleşmemiştir. Bu durum hastalığın yayılma ve öldürme hızının sınırlı olduğunu göstermektedir.

Hastalığın Belirtileri ve Tanı Yöntemleri

Hantavirüs enfeksiyonu genellikle grip benzeri belirtilerle başlar; yüksek ateş, kas- eklem ağrıları, baş ağrısı, bulantı, kusma ve ishal yaygın semptomlar arasındadır. Akciğer ve böbrek tutulumu olan formlarda daha ciddi tablo gelişebilir. Böbrek tutulumunda tansiyon düşüklüğü ve böbrek yetmezliği görülebilir. Tanı PCR yöntemiyle kolayca konulabilmektedir. Tedavi ise etkili bir ilaç olmadığından destekleyici yöntemlerle sağlanmaktadır.

Korunma Önlemleri ve Tedavi Yaklaşımları

Hantavirüsten korunmada en etkili yöntem kemirgenlerle teması engellemektir. Özellikle kırsal ve yayla bölgelerinde temizlik yapılırken toz kaldırmamak, alanları önce ıslatmak, havalandırmak ve maske kullanmak önemlidir. Tedavide spesifik bir ilaç bulunmamakla birlikte, gelişen böbrek yetmezliği durumunda diyaliz uygulanabilmektedir. Hastalar destekleyici tedavi ile genellikle iyileşir.

Yetkili Kurumların Değerlendirmeleri

Avrupa Hastalık Önleme ve Kontrol Merkezi ile Amerika Hastalık Kontrol ve Önleme Merkezi, hantavirüs için pandemi riskini çok düşük seviyede değerlendirmektedir. Prof. Dr. Azap, bu nedenle halk arasında gereksiz endişe oluşmaması gerektiğini vurgulamıştır.