Hazine’nin Altın Borçlanması Nisan’da Hız Kazandı: 411 Milyar TL Faiz Ödemesi ve 50 Milyar TL’ye Yakın Vergi Kaybı

Hazine’nin Altın Borçlanması Nisan Ayında Yeniden Hızlandı

2024 yılının ilk çeyreğinde altın borçlanmasında yavaşlama yaşayan Hazine, nisan ayında bu süreci hızlandırdı. Hazine, nisan ayında 18,4 ton altın ödemesi gerçekleştirirken, bunun yaklaşık %95’ine denk gelen 17,6 tonluk yeni borçlanmaya gitti. Bu durum, Hazine’nin altın borçlanmasının devam ettiğini ve finansman ihtiyacını karşılamaya yönelik adımlar attığını gösteriyor.

Yüksek Faiz Ödemeleri ve Finansman Maliyetleri

TEPAV Merkez Direktörü Prof. Dr. Hakkı Hakan Yılmaz’ın verdiği bilgilere göre, 2024 yılı ocak-nisan döneminde Hazine, altınla yaptığı borçlanma karşılığında yabancılar, yatırım ve emeklilik fonları ile bankalar ve bireylere toplamda 411,4 milyar TL tutarında faiz ve değerleme farkı ödemesi yaptı. Bu rakamın 17,3 milyar TL’si doğrudan faiz ödemesini içeriyor. ABD doları cinsinden bu ödemenin 9,4 milyar dolar seviyesinde gerçekleştiği belirtiliyor.

Altın Borçlanmasının Dünya Standartlarının Üzerinde Maliyetleri

Hazine tarafından çıkarılan altına dayalı kağıtların finansman maliyetleri oldukça yüksek seviyelerde seyrediyor. 2024 yılı borçlanmalarında dolar bazında yıllık %128, 2025 yılı borçlanmalarında ise %68 gibi yüksek oranlarda faiz ödemesi yapıldı. Prof. Dr. Yılmaz, böyle yüksek oranlarda altın bazlı borçlanma ve ödeme portföyünün dünyada başka bir örneğinin bulunmadığını ifade etti.

Değerleme Farkının Ekonomiye Etkisi ve Enflasyon Riski

Hazine’nin altın borçlanmalarında önemli bir finansman maliyeti unsuru olan değerleme farkı, 2024 Nisan ayı sonu itibarıyla 394 milyar TL’ye kadar ulaştı. Bu tutar bütçe giderlerine doğrudan yansıtılmasa da borç stokuna ekleniyor ve kağıt sahipleri için gelir anlamına geliyor. Değerleme farkının yüksek olması, üst gelir gruplarında servet artışı ve toplam talepte yükselme yaratırken, bunun enflasyonist baskılara da neden olabileceği vurgulanıyor.

Üst Gelir Gruplarına Servet Transferi ve Bütçede Vergi Kaybı

Altın borçlanmalarının yüksek değerleme farkı nedeniyle, üst gelir seviyelerinde önemli bir servet transferi gerçekleşiyor. Ayrıca, TEPAV uzmanları, yabancılar ve diğer alıcılar için vergi yükünün oldukça düşük olduğunu ve yılın başından itibaren bu kazançlara yönelik yeni vergi düzenlemesi yapılmadığını belirtti. Altın bazlı borçlanmanın yol açtığı vergi kaybının 50 milyar TL’yi aştığı tahmin ediliyor, bu da devlet bütçesi için önemli bir kayıp anlamına geliyor.