İmar Hakkı Aktarımıyla Kamulaştırılamayan Taşınmazlarda Yeni Dönem: Mülkiyet Sahipleri İçin Büyük Kazanç

İmar Hakkı Aktarımı ile Taşınmazların Değerlendirilmesi

HARİTA ve Kadastro Mühendisleri Odası (HKMO) Antalya Şube Başkanı Serter Kocababa, imar planlarında kamu hizmetine ayrılmış olmasına rağmen kamulaştırılamayan taşınmazlarda uygulamaya giren imar hakkı aktarımı sisteminin, mülkiyet sahiplerine sağladığı en önemli avantajın, bu taşınmazların uzun süre atıl kalmasının önüne geçmesi olduğunu ifade etti. Kocababa, vatandaşların kamulaştırma bedelini beklemek ya da uzun süren yargı süreçlerine maruz kalmak zorunda olmadan, sahip oldukları imar hakkını ekonomik değere dönüştürebildiğinin altını çizdi.

Kamulaştırmasız El Atma Sorununa Getirilen Yeni Çözüm

Kocababa sözlerine, imar planlarında kamu hizmetine ayrılan ancak uzun yıllar kamulaştırılamayan taşınmazların mülkiyet haklarının fiilen kullanılamaz hale gelmesinin, kamulaştırmasız el atma sorununa işaret ettiğini belirterek devam etti. Bu durumun hem idareler açısından yüksek tazminat davalarına yol açtığını hem de vatandaşların mülkiyet haklarının kısıtlandığını vurguladı. Ayrıca, planlanan kamu hizmetlerinin gerçekleştirilmesinin de bu nedenle geciktiğine dikkat çekti.

İmar Hakkı Aktarımı Mevzuata Resmen Girdi

Son yapılan düzenlemelerle, Arazi ve Arsa Düzenlemeleri Hakkında Yönetmelik’e ilk kez imar hakkı aktarımı kavramının dahil edildiğini belirten Kocababa, bu yeniliğin, kamulaştırmasız el atma ve imar hakkı kısıtlanan taşınmazlarda önemli bir çözüm sunduğunu açıkladı. İmar hakkı aktarımının, kamu hizmetine ayrılmış ancak kamulaştırılamayan taşınmazlardaki yapılaşma hakkının planlı ve kontrollü bir şekilde farklı bir parsele aktarılması anlamına geldiğini söyledi. Bu uygulamayla mülkiyet sahiplerinin taşınmazlarının yıllarca atıl kalmasının önüne geçildiğine vurgu yaptı.

Uygulamanın Sınırlamaları ve Şartları

Her taşınmaz için imar hakkı aktarımı yapılmadığını belirten Kocababa, yönetmeliğin bu uygulamayı belirli kriterler çerçevesinde sınırlandırdığını ifade etti. Örneğin, Kamu Ortaklık Payı (KOP) alanları, kamu eline geçirilemeyen kamu hizmet alanları, ikinci kez Düzenleme Ortaklık Payı (DOP) kesintisi yapılamayan parseller ve çevresinde arazi ile arsa düzenlemesi tamamlandığından tek başına uygulama kabiliyeti bulunmayan taşınmazların bu kapsamda değerlendirildiğini açıkladı. Böylece uygulamanın keyfi değil teknik ve hukuki sınırlamalar çerçevesinde yürütüldüğünü belirtti.

Belediyelerin Mali Yükü Azalıyor

İmar hakkı aktarımının, belediyeler üzerinde oluşan mali yükü önemli ölçüde azalttığını ifade eden Kocababa, kamulaştırma bedeli ödenmeden kamu hizmet alanı elde edilmesinin, belediyelerin bütçelerinde tazminat baskısını hafiflettiğini aktardı. Bu nedenle uygulamanın sadece bir imar aracı olmadığını, aynı zamanda mali sürdürülebilirliği destekleyen önemli bir mekanizma olduğunu anlattı.

Şeffaflık ve Eşdeğerlik İlkeleri Önemli

HKMO Antalya Şube Başkanı Serter Kocababa, imar hakkı aktarımı uygulamasının ancak şeffaflık, teknik raporlara dayalı analizler ve eşdeğerlik prensibi gözetilerek yürütülmesi gerektiğine dikkat çekti. Aksi takdirde yeni mağduriyetlerin ortaya çıkabileceğini belirten Kocababa, HKMO Antalya Şubesi olarak kamu yararı adına tüm ilgili kurumlarla iş birliğine açık olduklarını sözlerine ekledi.