Irak’ta Hükümet Krizi Derinleşiyor: Bölgesel Gerilim ve ABD-İran Çatışması Siyasi Süreci Kilitliyor

Irak'ta Hükümet Krizi Son Durumuyla Karmaşıklaşırken Bölgesel Gerilimler Artıyor

11 Kasım 2025’te yapılan Irak Parlamentosu seçimlerinden sonra geçen dört ay süresince ülke yeni bir hükümet kuramamış olup, siyasi belirsizlik devam etmektedir. Bu süreçte, 28 Şubat’ta ABD ve İsrail’in İran’a yönelik başlattığı askeri operasyonlar, Irak’taki kırılgan siyasi atmosferi daha da zorlaştırarak, bölgeyi kapsamlı bir çatışma ortamına sürüklemiştir.

Maliki'nin Adaylığı ve ABD Vetosu Hükümet Kurma Sürecini Engelliyor

Şii Koordinasyon Çerçevesi tarafından başbakan adayı gösterilen eski Başbakan Nuri Maliki, ABD’nin üst düzey yetkilileri tarafından güçlü bir şekilde veto edilmiştir. Dönemin ABD Başkanı Donald Trump, Maliki’nin başbakan olması durumunda Washington’ın Irak’a yapacağı yardımı durduracağını ifade etmiş, bu da hükümet kurma sürecinin dış müdahalelerle ne denli şekillendiğine işaret etmiştir.

Bununla birlikte Maliki’nin Irak toplumunda mezhepçi politikalar izlediğine dair yoğun eleştirilerin bulunması ve DEAŞ’ın yükselişinde politikalarının sorumlu tutulması, siyasi tıkanıklığın derinleşmesine yol açmıştır. Bu nedenle Maliki’nin parlamentoda çoğunluğu sağlayarak hükümeti kurması oldukça zor gözükmektedir.

ABD-İran Çatışması Irak’ın Güvenliğini ve Siyasi İstikrarını Tehdit Ediyor

28 Şubat sonrası gelişen Irak-Erbil saldırıları, çeşitli hava operasyonları ve Bağdat’taki ABD Büyükelçiliği çevresindeki protestolar, hükümet kurma sürecini olumsuz etkileyen önemli unsurlar olarak ortaya çıkmıştır. ABD’nin bölgedeki diplomatik temsilcileri, Washington’ın hükümet sürecine müdahale niyetinde olduğunu göstermektedir.

ABD’nin Irak politikası, İran’ın askeri ve siyasi etkisini sınırlandırmayı, hükümet ve kabinenin İran’dan görece bağımsız hale gelmesini sağlamayı hedeflemektedir. Aynı zamanda İran destekli milis grupların silahsızlandırılması ve devlet yapısına entegrasyonu için yoğun çaba sarf edilmektedir. Bu strateji, Irak’taki siyasi süreçte önemli bir baskı unsurudur.

Alternatif Liderlik ve Hükümet Kurma Seçenekleri

Şii Koordinasyon Çerçevesi içinde Maliki’nin yerine çeşitli alternatif liderler değerlendirilmekte; mevcut Başbakan Muhammed Şiya es-Sudani'nin görevine devam etmesi, Ulusal İstihbarat Servisi Başkanı Hamid Şatri ve eski Başbakan Haydar İbadi gibi isimler gündeme gelmektedir. Yaklaşan haftalarda bölgesel krizlerin etkisiyle çözüm arayışları hız kazanacaktır.

Maliki’nin adaylıktaki ısrarı, siyasi ve diplomatik baskıları artıracak olsa da hükümet krizinin uzlaşmayla giderilmesi, Irak’ın istikrar kazanması için kritik önem taşımaktadır.

Türkiye’nin Öncelikli Dış Politikası: Irak’ta İstikrar ve Kalkınma

Türkiye, Irak’taki hükümet kurma krizini yakından takip etmekte, ekonomik işbirliği, güvenlik koordinasyonu ve su politikaları gibi alanlarda kazanımların devamı için istikrarlı bir yönetimin kurulmasının önemini vurgulamaktadır. Hükümet krizi ne kadar hızlı çözülürse, iki ülke arasındaki 30 milyar dolarlık ticaret hedefi ve Kalkınma Yolu Projesi gibi stratejik işbirlikleri o kadar çok ilerleyebilecektir.

Türkiye’nin Irak politikası, ülkenin bölgesel çatışmaların dışında kalması ve egemenlik kapasitesinin güçlendirilmesini önceliklendirmektedir. Bu çerçevede sürdürülebilir kalkınma ve terörle mücadelede ortak adımların kalıcı olması hedeflenmektedir.