Mart Ayında Üretici ve Market Arasındaki Fiyat Farkı Karnabaharda %275,8 ile Zirvede: Gıda Enflasyonunda Kritik Veriler

Üretici ve Market Arasındaki Fiyat Farkında Karnabahar Zirvede

Türkiye Ziraat Odaları Birliği (TZOB) Genel Başkanı Şemsi Bayraktar, Mart ayında üretici ile market fiyatları arasındaki farkın en fazla yüzde 275,8 oranıyla karnabaharda gerçekleştiğini açıkladı. Karnabahar fiyat farkını yüzde 265 ile portakal, yüzde 239,6 ile pırasa, yüzde 205,1 ile limon ve yüzde 187,2 ile maydanoz izledi. Bayraktar, karnabaharın üretici fiyatına göre yaklaşık 3,8 kat, portakalın 3,6 kat, pırasanın 3,4 kat, limonun ise 3,1 kat daha yüksek fiyattan satıldığını belirtti.

Mart Ayında Sebze ve Meyve Fiyatları

Karnabahar üreticide 23,76 TL iken markette 89,29 TL’den satış gördü. Portakal fiyatı üreticide 13,71 TL’den 50,04 TL’ye, pırasa 16,64 TL’den 56,51 TL’ye, limon ise 31,87 TL’den 97,23 TL’ye yükseldi. Maydanozun da üretici fiyatı 8,56 TL’den 24,57 TL’ye çıktı. Mart ayında fiyatı en çok artan ürün markette karnabahar olurken, üreticide sivri biber fiyatlarındaki artış öne çıktı. Öte yandan kabak fiyatı hem üreticide hem de markette en fazla azalan ürün oldu.

Market Fiyatlarındaki Değişimler

Bayraktar, Mart ayında markette incelenen 41 ürünün 33’ünde fiyat artışı yaşandığını, 8 ürünün fiyatının ise düştüğünü ifade etti. Karnabahar market fiyatlarında yüzde 119,1 artışla en fazla yükselen ürün olurken sırasıyla sivri biber, domates, patlıcan ve marul da önemli oranda değer kazandı. Market fiyatlarında kabak yüzde 50,4 oranında düşerken, salatalık, fındık, yumurta ve yeşil soğan da fiyat azalışı yaşayan ürünler arasında yer aldı.

Üretici Fiyatlarındaki Gelişimler

Üretici fiyatlarının detaylarına göre Mart ayında incelenen 32 ürünün 14’ünde fiyat artışı gözlendi. Aynı zamanda 9 üründe fiyat düşüşü olurken, 9 üründe fiyat değişimi yaşanmadı. En yüksek fiyat düşüşü yüzde 55,1 ile kabakta gerçekleşti. Onu yüzde 49 ile salatalık, yüzde 29,2 ile limon, yüzde 23 ile portakal ve yüzde 14,5 ile elma takip etti. Üreticide en fazla fiyat artışı yüzde 93,1 oranıyla sivri biberde gerçekleşirken, bu artışı karnabahar, marul, domates ve kuru soğan takip etti.

Fiyat Artışlarına Etki Eden Faktörler

Geçen ay yaşanan sel ve su baskınları, domates, sivri biber ve marul gibi ürünlerde arzın azalmasına neden olarak fiyatların yükselmesine yol açtı. Ayrıca kuru soğandaki fiyat artışı, ihracata yönelik teşvik beklentilerinin etkisiyle gerçekleşti. Karnabaharda yaşanan arz sorunu fiyatların yükselmesine zemin hazırladı. Buna karşılık hava koşullarının iyileşmesiyle salatalık ve kabak üretiminde artış ve dolayısıyla fiyat düşüşleri gözlendi. Portakal sezonunun sonlarına yaklaşılması talebi azaltarak fiyatları düşürürken, limonda yapılan ithalat düzenlemesi üretici fiyatlarında gerilemeye neden oldu. Elmada da talepteki düşüş fiyatların azalmasına yol açtı.

Tarım Girdi Fiyatlarındaki Önemli Artışlar

Ziraat Odalarının verdiği bilgilere göre, Mart ayında aylık bazda amonyum nitrat gübresi yüzde 26,5, amonyum sülfat gübresi yüzde 23,3, ÜRE gübresi yüzde 19,5, DAP gübresi yüzde 9,6 ve 20.20.0 kompoze gübresi yüzde 8,3 oranında fiyat artışı yaşadı. Yıllık bazda ise üre gübresi yüzde 62,1, amonyum sülfat gübresi yüzde 62, amonyum nitrat gübresi yüzde 57,7, 20.20.0 kompoze gübresi yüzde 48,4 ve DAP gübresi yüzde 47,9 oranında yükseldi. Mart ayında süt yemi fiyatı yüzde 4,7, besi yemi fiyatı yüzde 4 artarken, yıllık bazda besi yeminde yüzde 37,3, süt yeminde yüzde 34,1 oranında artış kaydedildi. Elektrik fiyatları yıllık yüzde 12,8 oranında artarken, tarım ilacı fiyatları yüzde 27,8 artış gösterdi. Mazot fiyatı ise aylık yüzde 22,3, yıllık yüzde 57,9 oranında yükseldi.