Morityus, Chagos Adaları Anlaşmasındaki Gecikme Nedeniyle İngiltere’ye Karşı Hukuki Adım Atmayı Planlıyor

Morityus'tan Chagos Adaları Anlaşması İçin Hukuki Hamle

Morityus Başbakanı Navin Ramgoolam, Chagos Adaları’nın İngiltere’den Morityus'a devrine ilişkin anlaşmanın onay sürecinde yaşanan gecikmeler nedeniyle hukuki yolları araştırdıklarını kamuoyuna duyurdu.

Gecikme ve Uluslararası Hukuk Süreci

Başbakan Ramgoolam, hükümetin konuya ilişkin uluslararası hukuk kuruluşları ile temasa geçtiğini belirterek, Morityus’un Hint Okyanusu’ndaki Chagos takımadalarının resmi mülkiyet devrini beklemekte olduğunu vurguladı. Hafta başında yapılan toplantılarda bu gecikmenin gündeme geldiği ifade edildi.

Anlaşmanın Şartları ve İngiltere’nin Tutumu

Anlaşmanın onaylanması halinde, İngiltere Chagos takımadalarının mülkiyetini Morityus’a devredecek ancak enerji ve askeri açıdan kritik olan Diego Garcia üssünü kiralamaya devam edecek. Bu durum, hem stratejik hem hukuki açıdan tartışmalara neden oluyor.

İngiltere Başbakanı Starmer’ın Geri Adımı

İngiltere Başbakanı Keir Starmer, ABD'nin baskıları ve güçlü tepkileri sonrasında, Chagos Adaları’nın Morityus’a devrini düzenleyen yasa tasarısını 26 Ocak’ta geri çekmek zorunda kaldı. ABD, adaların devrine karşı çıkarak bu kararın uluslararası anlaşmaları ihlal edebileceği uyarısında bulunmuştu.

ABD Başkanı Trump’ın Eleştirileri

Eski ABD Başkanı Donald Trump, İngiltere’nin Diego Garcia’yı Morityus’a vermek istemesine karşı sert çıkışlarda bulunmuş ve bunu “ulusal güvenliği zayıflatan bir hamle” olarak tanımlamıştı. Trump, Çin ve Rusya gibi ülkelerin bu gelişmeleri yakından takip ettiğini iddia etmişti.

Chagos Adaları’nın Tarihçesi ve Hukuki Mücadele

İngiltere, 1965 yılında Morityus’a bağlı olan Chagos Adaları'nı ayırarak, Britanya Hint Okyanusu Toprağı ilan etmişti. Morityus bağımsızlığını kazandıktan sonra bu kararı hukuka aykırı bularak uluslararası platformlarda itirazlarını sürdürdü. 2019’da Uluslararası Adalet Divanı kararı ve Birleşmiş Milletler Genel Kurulu’nun çağrısıyla adaların iadesi talep edildi.

2024 Anlaşması ve Onay Süreçleri

İngiltere, ABD ile ortak kullandığı Diego Garcia’nın bulunduğu Chagos Adaları’nı 2024 yılında Morityus’a devretmeyi taahhüt etti. Mayıs 2025’te imzalanan anlaşmada, İngiltere’nin üs kullanım hakkı 99 yıl kira sözleşmesiyle korunurken, bu sürenin sonunda 40 yıl daha uzatma hakkı da verildi. Ancak anlaşma, iki ülkenin parlamentolarındaki onay süreçleri tamamlanmadığı için henüz yürürlüğe girmedi.