Nepal’de Eski Başbakan ve Bakan Gözaltında: 2025 Protestolarındaki Ölümler Soruşturuluyor

Nepal’de 2025 Protestolarıyla İlgili Eski Liderler Gözaltında

Nepal güvenlik güçleri, 2025 Eylül ayında düzenlenen ve şiddet olaylarına sahne olan protestoların ardından eski Başbakan Khadga Prasad Sharma Oli ile eski İçişleri Bakanı Ramesh Lekhak’ı gözaltına aldı. Yetkililer, protestolar sırasında çıkan ölümler nedeniyle bu iki üst düzey ismin yasal işlemler kapsamında tutulduğunu açıkladı.

Gözaltı ve Hukuki Süreç

Eski başbakan Oli ve İçişleri Bakanı Lekhak, protestoculara yönelik güç kullanımıyla doğrudan ilgileri olduğu iddiasıyla gözaltına alınarak Katmandu Bölge Emniyet Müdürlüğü’ne sevk edildi. İçişleri Bakanı Sudan Gurung, yaptığı resmi açıklamada hiçbir şahsın kanunların üzerinde olmadığını belirterek, bu işlemlerin adalet için atılmış önemli bir adım olduğunu ifade etti.

Komisyonun Raporu ve Ceza Talepleri

Hükümet tarafından oluşturulan özel bir komisyonun yürüttüğü kapsamlı soruşturma sonucunda, eski başbakan, eski içişleri bakanı ve protestolar sırasında sorumlu olan emniyet müdürünün en fazla 10 yıla kadar hapis cezası ile karşı karşıya kalması teklif edildi. Soruşturma, protestolar esnasında kullanılan aşırı güç ve yaşanan can kayıplarını odağa aldı.

2025 Protestolarının Arka Planı ve Etkileri

Eylül 2025’te Nepal hükümetinin sosyal medya platformlarına lisans başvurusunda bulunulmadığı gerekçesiyle erişim engeli koyması sonrası gençlerin öncülüğünde başlayan protestolar kısa sürede şiddet olaylarına dönüştü. Çıkan çatışmalarda 77 kişi hayatını kaybetti, 2 binden fazla kişi yaralandı.

Yaşanan olaylar, siyasi krizin derinleşmesine yol açarak kabinede çok sayıda bakanın istifasına neden oldu. Protestocular, siyasi liderlerin ikametgahları ve kamu bina ve kuruluşlarına yönelik saldırılar düzenledi. Bu süreçte dönemin başbakanı Oli istifa etti, binlerce mahkum ise hapishanelerden firar etti. Protestolarda Nepal Parlamentosu, Yüksek Mahkeme ve diğer merkezi hükümet kurumları da zarar gördü.