SGK, Yapay Zekâ Destekli Sistemlerle 245 Bin Sahte Sigortalının Emeklilik Haklarını İptal Etti

SGK, Sahte Sigortalılık ve Kayıt Dışı İstihdamla Mücadelede Teknolojiyi Zirveye Taşıdı

Sosyal Güvenlik Kurumu, sahte sigortalılık ve kayıt dışı istihdamın önüne geçmek amacıyla denetim ve kontrol mekanizmalarını en üst seviyeye çıkardı. Kurum, milyonlarca veriyi yapay zekâ destekli sofistike algoritmalar ile analiz ederek, fiilen çalışmayan ve sahte sigortalı gösterilen kişiler hakkında tespitler yapıyor.

"Hatır Sigortası" Tuzağına Karşı Kritik Uyarılar

Türkiye genelinde yaygın olarak görülen ve “hatır sigortası” olarak bilinen uygulamalara ilişkin önemli uyarılar yapıldı. Türkiye Gazetesi yazarı İsa Karakaş’ın paylaştığı verilere göre, birçok vatandaş sigortalı gösterildiği iş yerinin bilgilerini bilmeden işlem yaptırmakta, bu durum ise sahte sigortalılık sorununu daha da büyütmektedir. SGK mevzuatına göre, sigortalılık sadece işveren-işçi ilişkisinin fiili olarak varlığı halinde geçerlidir; bu şartların eksikliği sigortalılığı geçersiz kılmaktadır.

Yaklaşık 100 Parametreyi Değerlendiren Gelişmiş Dijital Takip Sistemi

SGK, 2016’dan beri yürüttüğü "Sahte İş Yeri ve Sahte Sigortalılık Tespit Projesi" kapsamında 2011-2016 döneminde tescil edilmiş 4,6 milyon iş yerini detaylı inceleme altına aldı. Sistem, prim ödeme alışkanlıkları, iş kolu uyumu ve çalışan sayısı gibi yaklaşık 100 farklı parametreyi analiz ederek riskli iş yerlerini belirlemek için dijital teknoloji ve yapay zekâdan faydalanıyor. Bu sayede sahte iş yeri ve sahte sigortalılık tespiti çok daha hızlı ve etkin gerçekleşmektedir.

245 Binin Üzerinde Sahte Sigortalı Tespiti ve Yüksek Kamu Zararı

Projede 16 farklı aşamada gerçekleştirilen denetimlerde, yalnızca son iki fazda 3233 sahte iş yeri tespit edildi. Bu işyerlerinde toplam 245 bin 740 kişinin sahte sigortalılık durumu saptandı ve bu kişilerin sigorta kayıtları ile emeklilik hakları iptal edildi. Bu süreçte yaşanan kamu zararı ise 1,75 milyar lirayı aşmış durumda. SGK, sahte sigortalılık nedeniyle ortaya çıkan kamu zararını önlemek için güçlü adımlar atmaktadır.

Sahte Sigortalılara Karşı Yasal İşlemler ve Maaşların Geri Alınması

Sahte sigortalılık tespit edilen durumlarda SGK, sadece sigortalılık kayıtlarını iptal etmekle kalmıyor; aynı zamanda emekli olanların maaş ödemeleri kesilmekte ve geçmiş döneme ait maaşlar faiziyle birlikte geri alınmaktadır. Ayrıca sağlık harcamaları da ilgili kişilerden tahsil edilmektedir. Bu süreçte hem sahte sigortalılık sistemini kuranlar hem de sigortalı gösterilenler hakkında yasal ve idari işlemler başlatılarak cezai yaptırımlar uygulanmaktadır.