Siirt’te Şirvan-Pervari Fay Hattının Deprem Üretme Potansiyeli Bilimsel Çalışmayla Belirleniyor

Siirt’te Şirvan-Pervari Fay Hattı Araştırmaları Devam Ediyor

Dokuz Eylül Üniversitesi Deprem Araştırma ve Uygulama Merkezi Müdürü Prof. Dr. Hasan Sözbilir liderliğindeki akademik ekip, Siirt’te yer alan Şirvan-Pervari Fay Hattı'nın sismik tehlike potansiyelini ortaya koymak amacıyla kapsamlı bir bilimsel çalışma yürütüyor. Bu çalışma, İçişleri Bakanlığı, Enerji ve Tabii Kaynaklar Bakanlığı, Sanayi ve Teknoloji Bakanlığı, Türkiye Belediyeler Birliği ile AFAD ve Maden Tetkik Arama (MTA) Genel Müdürlüğünün desteklediği büyük bir proje kapsamında gerçekleştiriliyor.

Türkiye Diri Faylarının Paleosismolojik Özellikleri Projesi

TÜBİTAK Marmara Araştırma Merkezi koordinasyonunda 14 üniversiteden yüzün üzerinde bilim insanının katılımıyla yürütülen proje, Türkiye’nin aktif fay hatlarının paleosismolojik analizlerini yapmak ve fayların geçmiş deprem aktivitelerini belirlemeyi hedefliyor. Bu bağlamda Siirt'teki Şirvan-Pervari Fay Hattı inceleme kapsamına alınarak bölgedeki deprem olasılığı detaylı biçimde değerlendiriliyor.

Şirvan-Pervari Fay Hattında Hendek İncelemeleri

Prof. Dr. Hasan Sözbilir’in yönettiği altı kişilik araştırma ekibi, Şirvan ilçesine bağlı İncekaya köyünde yaklaşık 20 metre uzunluğunda ve 3 metre derinliğindeki hendekte detaylı saha analizleri yapıyor. Ekip, kazılan bu hendekler aracılığıyla fayın geçmişte yüzeye çıkarak yıkıcı deprem ürettiğine dair kanıtlar elde etti.

Prof. Dr. Sözbilir, fay hattının yaklaşık 100 kilometreyi bulan uzunluğu ve farklı segmentlerden oluştuğunu belirterek, özellikle çalışmanın yapıldığı İncekaya köyü mevkiindeki fay kolunun geçmiş zamanlarda aktif deprem yarattığını ifade etti. Fayın büyüklüğünün 7 şiddetine kadar deprem üretebileceğini ve bu durumun Siirt, Şirvan, Şırnak ve Pervari gibi bölgelerde ciddi yıkım riskini beraberinde getirebileceğinin altını çizdi.

Deprem Riskine Karşı Tedbirler ve Gelecek Planları

Bu çalışmayla fayın son aktif döneminin ne zaman gerçekleştiği ve deprem üretme potansiyelinin kesinleşmesi amaçlanıyor. Böylece bölge illerinde depreme karşı dayanıklılığın artırılması için bilimsel veriler ışığında önlemler alınacak. Prof. Dr. Sözbilir, araştırma sonuçlarının hem Siirt hem de Şırnak ve çevresindeki yerleşim alanlarında hızlı ve etkin deprem hazırlık çalışmalarına yol göstereceğine dikkat çekti.

Fay Segmentlerinde Sürdürülen Detaylı Çalışmalar

Afyon Kocatepe Üniversitesi Jeoloji Mühendisliği Bölümü’nden Prof. Dr. Çağlar Özkaymak, 6 Şubat 2023 depremlerinin ardından başlatılan projenin, fay hattının kırılma döngüsünü ve en son ne zaman aktif hale geldiğini araştırdığını açıkladı. Özkaymak, farklı fay kollarında hendek kazılarına devam edeceklerini ve tarihlendirme yöntemleriyle fay hareketlerinin zamanlamasına ilişkin net bilgiler elde edeceklerini belirtti.

Özkaymak, bu verilerin bölgedeki faal fayların geometrisi ve tarihçesi açısından önemli olduğunu vurgulayarak, uzun yıllardır devam eden kıta birleşmesi hareketlerinin bölgede sıkışma kuşağı oluşturduğunu ve bunun çok sayıda aktif fay segmenti yaratığını ifade etti. Çalışmanın, yer bilimleri açısından bölgenin deprem risk haritasının güncellenmesine önemli katkılar sunacağı değerlendiriliyor.