TBMM'de Cezaevlerindeki İhlaller Araştırma Önergesi AK Parti ve MHP Oylarıyla Reddedildi

TBMM'de Cezaevlerindeki İhlallerle İlgili Araştırma Önergesi Reddedildi

Türkiye Büyük Millet Meclisi (TBMM) Genel Kurulu'nda, ceza infaz kurumlarında yaşanan hak ihlallerinin araştırılması amacıyla DEM Parti tarafından sunulan Meclis araştırma önergesi görüşüldü ancak AK Parti ve MHP'nin oylarıyla reddedildi. Önergede, cezaevlerindeki insan hakları ihlalleri, sağlıksız koşullar ve şüpheli ölümler üzerinde duruldu.

DEM Parti Milletvekili Kamuran Tanhan'ın İddiaları

DEM Parti Mardin Milletvekili Kamuran Tanhan, cezaevlerinde her gün ölüm, şüpheli ölüm ve intihar vakalarıyla karşılaşıldığını belirterek, Türkiye'nin mevcut infaz rejiminin yaşam hakkını doğrudan tehdit ettiğine dikkat çekti. Tanhan, devletin cezaevlerini kapasitesinin çok üzerinde insanla doldurduğunu ve mahpusların sağlıksız, insan onuruna aykırı koşullarda tutulduğunu ifade etti. Ayrıca çözüme ilişkin olarak, yeni cezaevleri inşa etmekten ziyade insan onuruna uygun cezaevleri ve hukuki sistemin oluşturulması gerektiğini vurguladı.

Cezaevlerinde Doluluk Oranı ve İnsan Hakları Sıkıntıları

Adalet Bakanlığı verilerine göre, kapasitesi yaklaşık 304 bin olan cezaevlerinde Mart 2026 itibarıyla 412 binin üzerinde hükümlü ve tutuklu bulunuyor. Tanhan bu durumun cezaevlerindeki insan hakları ihlallerini artırdığına işaret ederek, 2018-2023 yılları arasında 2 bin 258 mahpusun hayatını kaybettiğini, 2024 yılında ise en az 68 intihar vakası olduğunu açıkladı. İnfaz sisteminde tecrit uygulamalarının, sağlık hizmetlerine erişimde engellerin, yetersiz psikososyal desteğin, disiplin cezalarının ve denetim eksikliklerinin ölümlere zemin hazırladığı ifade edildi.

Y ve S Tipi Cezaevlerinin İnfaz Rejimi Üzerindeki Etkileri

Tanhan, Y ve S tipi yüksek güvenlikli cezaevlerinin tecrit politikasını derinleştiren yapılar olarak nitelendirdi. Bu cezaevlerinde tutuklular ve hükümlülerin tek kişilik hücrelerde ve sınırlı sosyal temastan yoksun koşullarda yaşamlarını sürdürdüğünü belirtti. Masumiyet karinesi ilkesinin fiilen uygulanmadığını, tutukluların dahi ağırlaştırılmış müebbet hapis cezası rejimiyle karşı karşıya kaldığını vurguladı. Bu infaz rejiminin ölüm ve intihar olaylarını artıran önemli faktörlerden biri olduğunu ifade etti.

Cezaevlerindeki Sağlık Sorunları ve İnsan Hakları İhlalleri

CHP Diyarbakır Milletvekili Sezgin Tanrıkulu, cezaevlerindeki sağlık hizmetlerinde yaşanan aksaklıkları dile getirerek, Gaziantep'teki tutuklu Mehmet Türkmen ve diğer mahpusların sağlık koşullarına dikkat çekti. Tanrıkulu, hastalığı ilerlemiş hükümlülerin gerekli tedavi ve ilaç teminine erişiminde engellerle karşılaştığını, ilgili kurumlara bildirilmesine rağmen sorunların çözülemediğini belirtti. Ayrıca Diyarbakır Çocuk Cezaevi’ne ilişkin hazırlanan raporun cezaevlerindeki uygulamaların yeniden gözden geçirilmesi gerektiğini ortaya koyduğunu söyledi.

Sağlık Hizmetlerine Dair AK Parti'nin Açıklamaları

AK Parti Afyonkarahisar Milletvekili İbrahim Yurdunuseven ise ceza infaz kurumlarındaki sağlık hizmetlerinin Bakanlıklar koordinasyonunda etkin şekilde yürütüldüğünü belirtti. Hükümlü ve tutukluların sağlık, tedavi ve rehabilitasyon hizmetlerine eşit ve ayrım yapılmaksızın eriştiklerini aktardı. Ayrıca, cezaevlerinde hastane sevklerini azaltmak üzere semt polikliniklerinin kurulduğunu ve e-doktor sistemi olan "Akıllı Cezaevi Projesi (ACEP)"nin aktif olarak kullanıldığını ifade etti.

DEM Parti'nin Önergeleri Reddedildi

TBMM Genel Kurulu'nda, cezaevlerindeki olumsuz koşulların incelenmesi ve ihlallerin araştırılması talebiyle verilen önerge, AK Parti ve MHP milletvekillerinin oylarıyla reddedilerek gündem dışı bırakıldı. Bu kararla, ceza infaz sistemindeki temel sorunların parlamentoda kapsamlı bir şekilde ele alınması engellenmiş oldu.