Tillo Güneş Hadisesi: 261 Yıllık Işık Düzeneği Yeniden Hayata Döndü

Tillo'daki Tarihi Güneş Işığı Düzeneği Yeniden Canlandırıldı

Siirt'in Tillo ilçesinde 261 yıl önce İbrahim Hakkı Hazretleri tarafından oluşturulan ve güneşin ilk ışınlarının mürşidi İsmail Fakirullah Hazretleri'nin kabrine ulaşmasını sağlayan Tillo Güneş Hadisesi için düzenlenen söyleşi büyük ilgi gördü. Valilik himayelerinde hizmet veren Kaymakamlık ile İl Kültür ve Turizm Müdürlüğü'nün iş birliğiyle gerçekleştirilen etkinlikte, 2011 yılında yapılan restorasyon çalışmaları ve tarihi düzeneğin yeniden işler hale getirilmesi konuşuldu.

Restorasyon ve Bilimsel Çalışmalar

1960’lı yıllarda yapılan bir restorasyon sırasında pencerenin yer değiştirmesi nedeniyle tarihi güneş düzeneği işlevsiz kalmıştı. Bu sorunu çözmek amacıyla 2011 yılında farklı üniversitelerden bilim insanlarının bir araya gelerek yürüttüğü çalışmalar sonucunda, düzeneğin yeniden doğru şekilde çalışması sağlandı. Bu kapsamda Başkent Üniversitesi emekli öğretim üyesi Prof. Dr. Cengiz Işık, koordinatör olarak önemli katkılar sunmuştur. Söyleşide Prof. Dr. Işık, İbrahim Hakkı Hazretleri'nin mürşidi İsmail Fakirullah Hazretleri’ne olan vefa ve saygısını bu özel ışık sistemiyle ifade etmeyi amaçladığını vurguladı.

Tillo Güneş Hadisesi’nin Anlamı ve İşleyişi

Prof. Dr. Işık, sözlerinde bu iki önemli şahsiyet arasındaki bağın sıradan bir mürşit-mürid ilişkinden daha derin olduğunu belirterek, "İbrahim Hakkı Hazretleri, mürşidine duyduğu vefa duygusunu, yalnızca tasavvuf değil bilimsel bir yaklaşımla da çok özel bir sistem kurarak yansıtmıştır" dedi. Güneş ışığının 21 Mart ve 23 Eylül tarihlerinde, ekvinoks günlerinde, Botan Çayı Vadisi'nden doğuşunu ve bu ışığın Tillo sokakları henüz alacakaranlıkken türbe önündeki yansıtıcılar aracılığıyla kabrin üzerine düşmesini sağlayan mekanizmanın detaylarını anlattı.

Valilikten Destek ve Teşekkür

Siirt Valisi Kemal Kızılkaya, 2011 yılında yapılan düzenek yenileme çalışmalarına öncülük eden ve katkıda bulunan herkese teşekkür etti. Prof. Dr. Cengiz Işık'a ise, bu çalışmalar anısına Türk bayrağı işlemeli bir tiftik battaniye ile Işık Hadisesi'nin işlendiği türbe maketi takdim edildi. Böylece, önemli kültürel ve bilimsel mirasın yaşatılması adına büyük bir adım daha atılmış oldu.

Tillo Güneş Hadisesi'nin Tarihçesi

1734 yılında vefat eden mürşidi İsmail Fakirullah Hazretleri’ni derin bir üzüntüyle yâd eden İbrahim Hakkı Hazretleri, ona duyduğu bağlılığı göstermek için Tillo’da özel bir türbe ve yanındaki kuleyi inşa etti. Yaklaşık 3 kilometre mesafede bulunan bir tepe üzerine yapılan taş duvarın ortasında açılan pencerenin, doğan güneşin ilk ışınlarını kuledeki aynaya yansıtması ve böylece türbe içindeki kabre ulaşması hedeflendi. Bu sistem, tarihi süreci etkileyici biçimde yansıtırken, 2011'de gerçekleştirilen bilimsel çalışmalarla tekrar gözlemlenebilir hale getirilmiştir.