Türkiye ile Fransa Arasındaki Askeri Gerilim Kıbrıs ve Doğu Akdeniz Gerginliğini Derinleştiriyor

Türkiye-Fransa Arasındaki Askeri İşbirlikleri ve Kıbrıs Gerilimi

Türkiye ve Fransa, iki önemli NATO müttefiki olmalarına rağmen, Paris'in Kıbrıs ve Yunanistan ile son dönemde hızlandırdığı askeri işbirlikleri nedeniyle diplomatik açıdan karşı karşıya gelmiştir. Fransa'nın Kıbrıs Cumhuriyeti'ne savaş gemileri ve uçaklar göndermesi, 28 Şubat'ta başlayan bölgesel savaş sonrası dayanışma amacıyla gerçekleşirken, Haziran ayında yapılması planlanan anlaşmayla Fransa'nın ada üzerinde asker konuşlandırmasının mümkün hale gelmesi bölgedeki hassas dengelerin bozulmasına neden olmaktadır.

Fransa Cumhurbaşkanı Macron'un Atina Ziyareti ve Ankara'nın Tepkisi

Fransa Cumhurbaşkanı Emmanuel Macron'un Atina ziyareti sırasında Yunanistan Başbakanı Kiryakos Miçotakis ile ortak yayın yaptığı programda, Ege Denizi'ndeki olası Türk girişimlerine karşı Yunanistan'ın yanında olacaklarını açıklaması, Türkiye tarafından sert şekilde eleştirilmiştir. Bu açıklama, Fransa'nın bölgedeki rolüne ilişkin Türkiye'nin kaygılarını artırmış ve Milli Savunma Bakanlığı tarafından Fransa'nın askeri işbirliğini bölgedeki barış ve istikrarı tehdit eden bir unsur olarak nitelendirilmiştir.

Son 20 Yılda Türkiye-Fransa İlişkilerinde Gerilim

Türkiye ile Fransa arasındaki uluslararası ilişkiler, özellikle Nicolas Sarkozy'nin 2007'de Türkiye'nin Avrupa Birliği üyelik müzakerelerine engel olmasından bu yana giderek kötüleşmiştir. Dışişleri Bakanı Hakan Fidan, bu sürecin siyasi iradenin zayıflamasıyla sonuçlandığını belirtirken, Fransa ise Türkiye'nin demokrasi, insan hakları ve hukukun üstünlüğü konularında gerileme yaşaması ve bölgesel politikalar nedeniyle ilişkilerin olumsuz etkilendiğini savunmaktadır.

Bölgesel Çatışmalar ve Türkiye-Fransa Rekabeti

Doğu Akdeniz’de hidrokarbon kaynakları konusunda yaşanan krizler ve Libya'daki iç savaş süreçleri, iki ülke arasındaki rekabeti derinleştirmiştir. Türkiye’nin, Libya’nın meşru hükümetiyle yaptığı deniz yetkilendirme anlaşması ve asker sevkiyatı, Fransa’nın desteklediği General Hafter güçleri ile karşı karşıya gelmelerine neden olmuştur. Ayrıca, Türkiye'nin Afrika kıtasında yaydığı yatırım ve askeri işbirlikleri, Fransa'nın eski sömürgeler üzerindeki etkisini azaltmaktadır.

Kafkasya ve Suriye'deki Çatışmaların İlişkilere Etkisi

2020 Azerbaycan-Ermenistan savaşı sırasında Fransa'nın Türkiye'yi Azerbaycan'a askeri destek sağlamakla suçlaması, iki ülke arasındaki gerilimi artırmıştır. Türkiye’nin barış sürecine katkı sağlama çabalarına rağmen, Fransa'nın bölge üzerindeki tarihi yakınlığı etkili olmaya devam etmektedir. Suriye krizinde ise iki ülkenin terör örgütü YPG konusundaki farklı tutumları, askeri operasyonlar ve diplomatik süreçlerde karşı karşıya gelmelerine sebep olmuştur.

Avrupa Güvenlik Mimarisi ve Türkiye-Fransa İlişkilerindeki Farklılıklar

Rusya'nın Ukrayna’yı işgali sonrası Avrupa'nın güvenlik yapısında yaşanan değişim, aynı zamanda Türkiye ile Fransa arasında yeni bir gerilim alanı yaratmıştır. Türkiye’nin bölgesel ve küresel güç olarak öneminin giderek vurgulandığı bu süreçte, Fransa'nın Avrupa Birliği savunma programlarına Türkiye'nin dahil edilmesini veto etmesi ilişkilerin gerilmesine yol açmıştır. Bu durum, Fransa’nın Avrupa güvenlik politikalarında farklı bir tutum izlediğini göstermektedir.