Türkiye’de Afet Yönetiminde Yeni Dönem: YÖK ve AFAD’dan “Afete Hazır Üniversite” Protokolü

YÖK ve AFAD İşbirliğiyle “Afete Hazır Üniversite” Hedefi Resmileşti

İçişleri Bakanı Mustafa Çiftçi, afet sonrası müdahale kapasitesi ile afet öncesi risk azaltma kültürünün güçlü bir şekilde oluşturulmasının Türkiye’nin olmazsa olmazı olduğunu söyledi. Yükseköğretim Kurulu (YÖK) Başkanı Prof. Dr. Erol Özvar ile AFAD Başkanlığı’nda düzenlenen protokol imza töreninde Çiftçi, üniversitelerin afet farkındalığını artırmak ve afetlere karşı hazırlık kapasitelerini güçlendirmek üzere önemli bir adım attıklarını belirtti.

Afetlere Karşı Bilimsel ve Çok Disiplinli Yaklaşım

Türkiye'nin coğrafi yapısı dolayısıyla sıkça deprem, sel, heyelan ve yangın gibi afetlerle karşı karşıya kalındığını ifade eden Bakan Çiftçi, doğal afetlerin önlenemeyeceğini ancak yıkıcı etkilerinin azaltılmasının mümkün olduğunu vurguladı. Afet yönetiminin kriz anında başlatılan değil, afet öncesi bilim ve eğitimle desteklenen kapsamlı bir süreç olduğunu belirten Çiftçi, afetlere karşı hazırlık kapasitesinin artırılması ve afet farkındalığının yaygınlaştırılması için disiplinlerarası çalışmaların hayati önem taşıdığını dile getirdi.

Afet Eğitimleri ve Tatbikatlar Üniversitelerde Yaygınlaşacak

İmzalanan protokol ile üniversitelerde afet yönetimi alanında dersler, modüller ve gönüllülük faaliyetleri teşvik edilecek; afet temalı seçmeli derslerin farklı disiplinlerde yaygınlaşması hedefleniyor. Çiftçi, öğrenci topluluklarının afet gönüllülüğü kapsamında destekleneceğini, bu öğrencilere sertifika ve katılım belgeleri verileceğini söyledi. Ayrıca üniversite kampüslerinde yılda en az bir kez afet tatbikatı düzenlenmesi planlanıyor.

Afet Bilincinin Dijital Platformlarla Güçlendirilmesi

Çiftçi, “hazirim.gov.tr” internet sitesi aracılığıyla afet öncesi, sırası ve sonrası yapılması gerekenlerin kolay ve erişilebilir bir biçimde kamuoyuna sunulduğunu, dijitalleşen çağda bu platformun afet farkındalığının yaygınlaşmasına önemli katkı sağladığını ifade etti. Milli Eğitim Bakanlığı ile yürütülen "Her Okula Bir Afet Farkındalık Öğretmeni" projesiyle küçük yaşlardan itibaren afet bilincinin kazandırılması amaçlanıyor.

Üniversiteler Afet Müdahalesinde Aktif Rol Alıyor

YÖK Başkanı Prof. Dr. Erol Özvar, 6 Şubat 2023’te yaşanan "asrın felaketi" depreminden sonra üniversitelerin çok kısa sürede organize olduklarını ve kampüslerini barınma alanı olarak tahsis ettiklerini vurguladı. Özvar, üniversitelerin akademik, teknik ve sağlık alanlarındaki desteklerinin afet yönetiminde toplumsal sorumluluk bilincinin göstergesi olduğunu belirterek protokolün uzun vadeli ve sistemli işbirliğini sağlayacağını kaydetti.

Koordinasyon ve Uygulamalı Eğitimler Artacak

Özvar, protokolün afet farkındalığını artırmayı, gönüllülük kültürünü yaygınlaştırmayı ve üniversitelerin afet yönetimi kapasitesini güçlendirmeyi amaçladığını bildirdi. Üniversite yerleşkelerinde tatbikatların arttırılacağını, saha uygulamaları ve simülasyon programlarının geliştirileceğini belirten Özvar, “Afet Risk Yönetimi Koordinasyon Birimleri”nin kurulmasını teşvik edeceklerini ve AFAD ile koordinasyon mekanizmasının etkili biçimde işletileceğini ifade etti.

AFAD Başkanı Protokolün Sürekliliğine Dikkat Çekti

AFAD Başkanı Ali Hamza Pehlivan, 1-7 Mart Deprem Haftası’nda okullarda ve kurumlarda sürdürülen eğitim ve farkındalık faaliyetlerinin üniversite işbirliğiyle devam ettiğine vurgu yaptı. Pehlivan, mevcut plan ve projelerde üniversitelerle işbirliğinin sürekli olduğunu ve afete hazırlık alanında bu çalışmaların güçlendirilmesinin önemini dile getirdi.

Protokolün Kapsamı ve Amaçları

YÖK ve AFAD işbirliği protokolü, yükseköğretim kurumlarında afet farkındalığını artırmak, afet risklerini azaltmak, afet gönüllülüğünü geliştirmek ve üniversitelerde afetlere hazırlık kapasitesini güçlendirmek gibi temel hedeflere sahiptir. Üniversitelerde afet yönetimi ekiplerinin eğitimi ve AFAD akreditasyon sistemiyle uyumlu akreditasyon süreçlerini de içeren protokol, kapsamlı bir afet yönetim kültürünün oluşmasına temel oluşturuyor.