Türkiye'de Borç Yükü Zirveye Ulaştı: KOBİ'den Çiftçiye, Vatandaşa Ağır Finansal Baskı

Ekonomide Borç Yükü Kritik Seviyeye Ulaştı

CHP Niğde Milletvekili Ömer Fethi Gürer, Türkiye ekonomisinde borçlanmanın üretimden daha hızlı büyüdüğünü ve vatandaş, esnaf ile küçük işletmelerin ciddi bir finansal baskı altında olduğunu vurguladı. Ekonomide gelir artışından çok faiz yükünün ön plana çıktığını söyleyen Gürer, borçların her hafta yükseldiğini ifade etti.

Dış Ticaret Açığındaki Artış ve Üretim Zorlukları

Şubat ayı dış ticaret verileri incelendiğinde, ihracatın yüzde 1,6 artarken ithalatın yüzde 6,1 oranında yükseldiği görülüyor. Bu durum dış ticaret açığının yüzde 14,9 artışla 9,2 milyar dolara ulaşmasına sebep oldu. Gürer, ihracatın ithalatı karşılama oranının yüzde 73,2’den yüzde 70,2’ye gerilemesinin üretim ve ihracat kapasitelerindeki zayıflamaya işaret ettiğini belirtti. Ayrıca yılın ilk iki ayında ihracat yüzde 1,2 azalırken ithalat yüzde 3,1 artış kaydetti ve dış ticaret açığı 17,6 milyar dolara yükseldi.

Bankacılık Sektöründe Artan Risk ve Batık Krediler

Bankacılık sistemindeki batık kredi tutarları, 2025 yılında yüzde 101 oranında artmasının ardından 2026’nın ilk iki ayında yüzde 11,4 büyüme gösterdi. Gürer, batık kredilerin ekonomik riskleri artırdığını, kredi geri ödemelerinde yaşanan güçlüklerin bankacılık sistemine yansıdığını vurguladı. 20–27 Şubat haftasında batık kredi miktarında sınırlı düşüş yaşanmasına rağmen toplam borç seviyesi hala yüksek seyrediyor.

KOBİ'ler ve Tarım Sektöründeki Borç Artışı

Küçük ve orta ölçekli işletmelerin (KOBİ) banka borçları 6,5 trilyon liraya ulaşırken, sadece Ocak ayında KOBİ borçları 129,2 milyar lira arttı. Bankalar tarafından icra takibine alınan KOBİ kredileri ise 214,2 milyar liraya yükseldi. Gürer, 4,9 milyon kredi hesabı bulunan KOBİ'lerin finansman ve maliyet sorunları nedeniyle ciddi bir borç baskısı altında olduğunu belirtti.

Tarım sektöründe ise çiftçilerin banka borcu 1,3 trilyon liraya ulaştı. Ocak ayında tarım borçları 30,5 milyar lira artarken, bu kredilerin büyük çoğunluğu kamu bankalarından sağlanıyor. Takibe düşen çiftçi kredileri 17,6 milyar liraya yükseldi. Gürer, artan girdi maliyetleri ve düşük ürün fiyatlarının çiftçilerin borç ödemede zorlanmasına yol açtığını ifade etti.

Bireysel Kredi ve Kredi Kartı Borçlarındaki Rekor Düzey

Vatandaşların bireysel kredi ve kredi kartı borçları toplamda 6,2 trilyon lirayı aştı. 20–27 Şubat haftasında borçlarda 65,1 milyar lira artış görüldü. Bireysel kredi borçları 3,2 trilyon liraya, kredi kartı borçları ise 3 trilyon liraya ulaştı. Yılın ilk iki ayında toplam borç 375,8 milyar lira artarken, bunun 148 milyar lirası bireysel kredilerden, 227 milyar lirası kredi kartlarından kaynaklandı. Varlık yönetim şirketlerine olan borçların da 101 milyar liraya ulaştığı belirtildi.

İcra Dosyalarındaki Artış Ekonomik Krizin Somut Göstergesi

Ekonomideki borçlanma baskısının icra verilerine de yansıdığına dikkat çeken Gürer, 2026 yılının ilk iki ayı içinde icra dairelerine yaklaşık 1,9 milyon yeni dosya geldiğini, sonuçlanan dosya sayısının ise 1,5 milyon olduğunu ancak toplam dosya sayısının 24,3 milyona yükseldiğini açıkladı. Son bir yılda icra dosyalarının 1,7 milyon artması, ekonomik krizin toplum üzerindeki etkisinin somut bir göstergesi olarak değerlendiriliyor.

Ekonomik Program Gelir Dağılımını Derinleştiriyor

Gürer, uygulanan ekonomik modeli eleştirerek, dışa bağımlılığın arttığını, KOBİ’ler ve çiftçilerin borçlanarak üretim yapmaya çalıştırıldığını ve vatandaşın kredi kartı borçlarıyla hayatını sürdürdüğünü belirtti. Gelir artışlarının enflasyonun gerisinde kaldığını ve ekonomik programın zengin ile fakir arasındaki uçurumu derinleştirdiğini ifade etti.