Türkiye’de Gençlik Krizi: İşsizlik, Barınma Sorunu ve İfade Özgürlüğü Baskısı Artıyor

Gençlerin Yaşadığı Derin Kriz ve 19 Mayıs Mesajı

CHP Genel Başkan Yardımcısı Sezgin Tanrıkulu, 19 Mayıs Atatürk'ü Anma, Gençlik ve Spor Bayramı vesilesiyle yaptığı açıklamada, Türkiye’de gençlerin pek çok alanda ciddi sıkıntılarla karşı karşıya olduğunu vurguladı. Tanrıkulu, gençlerin ekonomik kriz, işsizlik, barınma sorunları ve ifade özgürlüğü üzerindeki baskılar nedeniyle ağır bir mücadele verdiğine işaret etti.

Genç Nüfustaki Azalma ve Umutsuzluk

Tanrıkulu, TÜİK verilerini referans göstererek genç nüfus oranının %14,8’e kadar gerilediğini ve bunun sadece bir istatistiksel düşüş olmayıp, gençlerin ülkeye dair umutlarını yitirdiğinin göstergesi olduğunu ifade etti. 19 Mayıs 2026'yı “eriyen bir nesil, çalınan bir gelecek” olarak tanımlayan Tanrıkulu, gençlere yönelik mevcut durumun acilen ele alınması gerektiğini belirtti.

Eğitim ve İşsizlik Sorunları

Türkiye’de eğitim sisteminin artık gençler için “kurtuluş yolu” olmaktan çıktığını savunan Tanrıkulu, gençlerin büyük kısmının eğitimin onları daha iyi bir sosyal ve ekonomik konuma getiremeyeceğine inandığını dile getirdi. Eğitim kalitesinin bilinçli bir şekilde düşürüldüğünü belirten Tanrıkulu, gençlerin "diplomalı işsizler ordusuna" dönüştüğünü açıkladı. DİSK-AR verilerine göre genç işsizlik oranının %38,3, genç kadınlarda ise %49,1 seviyesinde olduğu belirtilirken, gençlerin dörtte birinin ne eğitimde ne istihdamda olduğu ifade edildi.

Kültürel ve Sosyal Yoksulluk

Habitat Derneği araştırmalarını aktaran Tanrıkulu, gençlerin %84’ünün göreli yoksunluk içinde olduğunu ve kültürel-sosyal yaşama erişimlerinin de kısıtlandığını ifade etti. 2005 yılında burs alan öğrencilerin bir ay içinde tiyatroya ortalama 29 kez gidebilirken, günümüzde bu sayının sadece altıya düştüğünü belirterek bu durumun sadece ekonomik değil, aynı zamanda kültürel yoksullaşmaya işaret ettiğini kaydetti.

Genç Kadınların Durumu ve Şiddet

Genç kadınların ekonomik kriz ve toplumsal baskının en ağır etkilerini taşıdığını belirten Tanrıkulu, NEET (Ne Eğitimde Ne İstihdamda) grubundaki gençlerin %73'ünün kadın olduğuna vurgu yaptı. Bu kadınların çoğunluğunun ev içi emeğe hapsedildiğini ifade eden Tanrıkulu, TÜİK'in kadına yönelik şiddet araştırmasında 15-24 yaş grubu kadınların psikolojik, dijital, ekonomik şiddet ve ısrarlı takip gibi alanlarda en yüksek şiddet oranlarına maruz kaldığını söyledi.

Barınma Sorunları ve Beyin Göçü Riski

Gençlerin barınma krizine dair önemli uyarılar yapan Tanrıkulu, devlet yurtlarının güvenli ve sağlıklı ortamlar olmaktan çıktığını belirtti. Gençlerin önemli bir bölümünün başka şehirlerde ya da yurt dışında yaşamayı düşündüğünü aktararak Habitat Derneği verilerine göre gençlerin %28’inin başka ülkeye yerleşmeyi planladığını ifade etti.

İfade Özgürlüğüne Yönelik Baskılar Artıyor

Tanrıkulu, gençlerin yalnızca ekonomik sorunlarla değil aynı zamanda ifade özgürlüğüne yönelik artan baskılarla da mücadele ettiğini vurguladı. Sosyal medyada paylaşımları nedeniyle yargılanma korkusu taşıyan gençler arasında önemli bir korku iklimi olduğunu belirten Tanrıkulu, "engelli web ve susturulmuş meydanlar ülkesi" haline gelindiğini savundu.

Genç İşçi Kayıpları ve Adalet Talepleri

İşçi Sağlığı ve İş Güvenliği Meclisi verilerine dayanarak 2013-2025 yılları arasında en az 4 bin 544 gencin iş cinayetlerinde hayatını kaybettiğini belirten Tanrıkulu, gençlerin çalışma koşullarının iyileştirilmemesini eleştirdi. 2024 yılındaki motokurye cinayeti örneği üzerinden gençlerin yaşam hakkının korunamadığını ifade etti.

Tanrıkulu’dan Çağrı: Gençlerin Haklarını Korumak

Sezgin Tanrıkulu, açıklamasının sonunda gençleri “kurban” olarak gören anlayışa karşı durulması gerektiğini, gençlerin yükselttiği “hak, hukuk, adalet” taleplerinin yeni bir Türkiye’nin inşa iradesi olduğunu vurguladı. Gençlerin iş yerlerinde ölmediği, yurtlarda zor koşullarda yaşamadığı ve düşünceleri yüzünden hapse atılmadığı bir ülke için düzenin değişmesi gerektiğine dikkat çekti.