Türkiye'de Tüberküloz Hasta Sayısı 2024'te Dramatik Düşüş Gösterdi

Tüberküloz Hasta Sayısında Önemli Azalma

Türkiye Ulusal Tüberküloz Kontrol Programı kapsamında yürütülen kapsamlı mücadeleler sayesinde, halk arasında verem olarak da bilinen tüberküloz hasta sayısı 2024 yılı itibarıyla 9 bin 27’ye gerilemiştir. Sağlık Bakanlığı verilerine göre, tüberkülozun en sık akciğerleri etkilediği ancak kemik, böbrek ve beyin gibi diğer organları da tutabildiği belirtilmektedir.

Tüberkülozun Bulaşma Şekli ve Önemi

Mycobacterium tuberculosis bakterisinin yol açtığı tüberküloz, özellikle akciğer tüberkülozu vakalarında, hastaların öksürmesi veya hapşırmasıyla havaya yayılan damlacıklar yoluyla bulaşmaktadır. Bu nedenle, hasta ile aynı kapalı ortamda uzun süre kalan bireylerde enfeksiyon riski artmaktadır. Dünya genelinde tüberküloz, halen en ölümcül bulaşıcı hastalıklar arasında yer almakta olup, her gün yaklaşık 29 bin yeni vaka tespit edilmektedir.

Ücretsiz Tanı, Tedavi ve Takip Hizmetleri

Türkiye’de uygulanan Ulusal Tüberküloz Kontrol Programı, 2000-2024 yılları arasında yaklaşık 83 milyon kişinin hayatını kurtarmış etkin tanı ve tedavi programlarına sahiptir. Program sayesinde tüberküloz insidansı yüz binde 29,4’ten yüzde 10,4’e düşürülmüştür. Tüberküloz tanı, tedavi ve takip süreçlerinin tamamı devlet sağlık hizmetlerinde ücretsiz olarak sunulmakta ve hastalara gerekli ilaçlar ücretsiz temin edilmektedir.

Doğrudan Gözetimli Tedavi (DGT) Uygulaması

Tedavi sürecinin başarıyla tamamlanması için 2006 yılından bu yana Doğrudan Gözetimli Tedavi modeli uygulanmaktadır. Bu uygulamayla her doz ilaç, bir sağlık personeli veya yetkilendirilmiş görevli gözetiminde hastaya verilmektedir. İletişim teknolojilerinin desteğiyle Video Gözetimli DGT sistemi devreye alınmış ve tedaviye erişim ile devamlılık önemli ölçüde artmıştır.

İlaca Dirençli Tüberküloz ve Yeni Tedavi Yöntemleri

İlaca dirençli tüberküloz hastaları, uzun ve zorlu tedavi süreçleri yaşadıkları için öncelikli hasta grubudur. Sağlık Bakanlığı, tedavi süresini kısaltmak ve yan etkileri azaltmak amacıyla 6 aylık yeni kısa süreli tedavi rejimlerini uygulamaya koymayı hedeflemektedir. Bu yenilikler sayesinde tedavi başarısı artırılacak ve toplumda ilaca dirençli tüberküloz bulaşı önlenecektir.

Ekonomik Destek ve Sosyal Yardımlar

Tüberküloz hastalarının tedavi sürecinde yaşadığı ekonomik ve sosyal zorlukları azaltmak amacıyla, Sağlık Bakanlığı ile Aile ve Sosyal Hizmetler Bakanlığı iş birliğiyle 2018’den beri ihtiyaç duyan hastalara aylık nakdi yardımlar sağlanmaktadır. Bu uygulama, Dünya Sağlık Örgütü tarafından başarılı örnek olarak gösterilmekte ve her yıl binlerce hasta faydalanmaktadır.

Ulusal Mücadele Stratejileri

Türkiye’nin tüberkülozla mücadelede benimsediği standartlar Tüberküloz Tanı ve Tedavi Rehberi ile Tüberküloz Kontrol Faaliyetleri Saha Uygulama Kılavuzu doğrultusunda yürütülmektedir. Erken tanı, düzenli ve tam tedavi, bulaşmanın engellenmesi ile toplum bilincinin artırılması programın temel hedeflerini oluşturmaktadır. Sağlık Bakanlığı, “Verem Hastalığı Olmayan Türkiye” vizyonu ile mücadeleye kararlılıkla devam etmektedir.