Türkiye’nin Karadeniz Stratejisi ve Çok Uluslu Karargahlar: Montrö İlkesi ve Bölgesel Sahiplik Vurgusu

Türkiye’nin Karadeniz Güvenlik Anlayışında Montrö Sözleşmesi ve Bölgesel Sahiplik İlkesi

Milli Savunma Bakanlığı, Türkiye’de kurulan NATO ve NATO dışı çok uluslu deniz karargahları ile Adana’da kurulum aşamasında olan Çok Uluslu Kolordu Karargahı hakkında açıklamalarda bulundu. Bakanlık, karargahlarla ilgili çalışmaların Montrö Boğazlar Sözleşmesi ve bölgesel sahiplik ilkesine tam uyumlu biçimde yürütüldüğünü vurguladı.

Türkiye’nin Karadeniz bölgesinde güvenlik politikalarının temelinde, Montrö Sözleşmesi'nin sağladığı denge ve istikrarın korunması ile Karadeniz’e kıyıdaş ülkelerin öncelikli rol alması prensibi yer almakta. Bu yaklaşım, geçmişte olduğu gibi günümüzde de Karadeniz’in geniş çaplı çatışmalara dönüşmesini engellemektedir.

MSB Sözcüsü Aktürk’ün Basın Toplantısında Öne Çıkanlar

Milli Savunma Bakanlığı Basın ve Halkla İlişkiler Müşaviri Tuğamiral Zeki Aktürk, 1 Mart’ta gerçekleştirilen Milli Savunma Üniversitesi sınavı sonuçları ve tercih süreçlerine ilişkin bilgilendirmede bulundu. Terörle mücadele kapsamında iki PKK’lı teröristin teslim olduğunu açıklayan Aktürk, bölgede mayın ve patlayıcı imha çalışmalarının etkin şekilde sürdüğünü belirtti.

Aktürk, sınır güvenliğine yönelik tedbirlerin devam ettiğini, yasa dışı geçiş ve kaçakçılıkla mücadelede önemli ilerlemeler sağlandığını ifade etti. 1 Ocak’tan bu yana bin 695 yasa dışı geçiş girişiminin engellendiğini ve toplam engellenen kişi sayısının 18 bin 897’ye ulaştığını aktardı.

NATO’nun 77. Yılı ve Türkiye’nin Rolü

Tuğamiral Aktürk, Türkiye’nin 1952’den beri üyesi olduğu NATO’nun 77’nci kuruluş yıl dönümünü kutladıklarını ve ittifak içerisindeki sorumluluklarını kararlılıkla sürdüreceklerini dile getirdi. Türkiye’nin, NATO’nun barış, güvenlik ve istikrar faaliyetlerine aktif katkı sunduğunu vurguladı.

Bölgesel İnisiyatifler ve Çok Uluslu Karargahların Durumu

Bakanlık tarafından yapılan açıklamada, Ukrayna Gönüllüler Koalisyonu ve Karadeniz’de kurulan çok uluslu deniz karargahları ile Çok Uluslu Kolordu Karargahı hakkında kamuoyunda oluşan yanlış anlamalara dikkat çekildi. Türkiye’nin tüm faaliyetlerini milli güvenlik hassasiyetleri çerçevesinde ve şeffaflık prensibine bağlı olarak yürüttüğü bildirildi.

Özellikle, Deniz Unsur Komutanlığı'nın tamamen Türk personelden oluşan çekirdek kadrosu ile oluşturulduğu ve NATO ile ilişkili olmayan, 33 ülkenin katılımını planladığı Ukrayna Gönüllüler Koalisyonu bünyesinde faaliyet gösterdiği belirtildi. Mayın Karşı Tedbirleri Karadeniz Görev Grubu ise Türkiye öncülüğünde Romanya ve Bulgaristan tarafından kurulan NATO dışı bir girişim olup, kritik altyapı güvenliğine katkı sağlamaktadır.

NATO Komuta Yapısı ve Bölgesel Savunma Planları

Türkiye, NATO’nun Savunma ve Caydırıcılık Konsepti doğrultusunda 2020 yılından itibaren stratejik ve bölgesel planlar geliştirerek, bölgesel bir Türk Kolordu Karargahı'nın oluşturulmasını planlamış, bu doğrultuda 2023 ve 2024 yıllarında çok uluslu karargahların kurulmasına başlanmıştır. Ancak, bu karargahların çok uluslu statüsü henüz NATO makamları tarafından onaylanmamıştır ve halihazırda sadece Türk personel görev yapmaktadır.

Kurulan Birleşik Görev Kuvvetleri arasında Karadeniz’e ilişkin karargahın komutasının 2028 yılına kadar Türkiye’de olacağı, ardından bölge kıyıdaş müttefiklerin katkılarıyla görev değişiminin gerçekleşeceği planlanmaktadır.

Bakanlığın Kamuoyuna Çağrısı

Milli Savunma Bakanlığı, savunma ve güvenlik konularında eksik bilgi ve manipülatif değerlendirmelere karşı dikkatli olunması gerektiğini belirtti. Dezavantaj yaratabilecek dezenformasyon yayılmasının önüne geçmek için yapılan resmi açıklamaların takip edilmesi önemle vurgulandı. Ayrıca, Azerbaycan-Gürcistan sınırında düşen C-130 uçağına ilişkin mesnetsiz iddialar hakkında yasal sürecin başlatıldığı da bildirildi.