TCMB Başkanı Fatih Karahan’dan Kredi Büyümesine İlişkin Kritik Açıklamalar: Türk Lirası Lehine Kompozisyon Korunuyor

TCMB’den Kredi Büyümesi ve Para Politikası Hakkında Ayrıntılı Değerlendirme

Türkiye Cumhuriyet Merkez Bankası (TCMB) Başkanı Fatih Karahan, ticari kredi büyümesinde Türk lirası lehine oluşan kompozisyonun sürdürüldüğünü açıkladı. Karahan, ticari kredi büyümesinin 2025 yılı son çeyreğinde hızlandığını ve dezenflasyon hedefleriyle uyumlu olması için ocak ayında yabancı para kredi büyüme sınırlarının azaltıldığını, mart ayında ise Türk lirası ticari kredilerde istisnaların kapsamının daraltıldığını belirtti.

Para Politikası Adımları ve Sıkılaşma Tedbirleri

Karahan, yılın ikinci enflasyon raporu sunumu sırasında ocak ayında para politikası büyüklüğünün gözden geçirildiğini ve politika faizinin 100 baz puan indirimle %37’ye çekildiğini ifade etti. Orta Doğu’daki jeopolitik risklerin enflasyon görünümü üzerinde oluşturduğu potansiyel riskleri minimize etmek amacıyla sıkılaştırıcı önlemler alındığını ve mart-nisan aylarında politika faizinin sabit tutulduğunu aktardı.

1 Mart itibarıyla finansal piyasalardaki gelişmeler doğrultusunda bir hafta vadeli repo ihalelerine ara verildiğini söyleyen Karahan, piyasaya üst banttan likidite sağlanarak referans faiz oranının %40’a yükseldiğini ve döviz karşılığı TL swap ihaleleri yoluyla fonlama yapıldığını vurguladı. Bu uygulamaların para piyasalarındaki istikrarı desteklediği belirtildi.

Makro İhtiyati Tedbirler ve Türk Lirası Mevduatın Güçlendirilmesi

TCMB, Türk lirası mevduat payını artırmak amacıyla uygulanan düzenlemeleri piyasa koşullarına göre güncelleyerek hayata geçirmeye devam ediyor. Karahan, kredi büyümesi dalgalanmalarını kontrol etmek için büyüme sınırlarının etkin kullanıldığını söyledi. Ayrıca, aktif likidite yönetimi politikası sayesinde parasal aktarım mekanizmasının güçlendiğine dikkat çekti.

2025’in ikinci yarısından itibaren politika faizindeki indirimlerin mevduat ve kredi faizlerine beklendiği şekilde yansıdığı, kredi ve mevduat faizlerinde 9-10 puan arasında düşüşler görüldüğü ifade edildi.

Kredi Büyümesindeki Değişimler ve Kompozisyon

Karahan, jeopolitik gelişmelerin etkisiyle fonlama maliyetinin yükseldiğini ve buna bağlı olarak Türk lirası ticari kredi ile mevduat faizlerinin yaklaşık 3 puan, tüketici kredisi faizlerinin ise 4 puan civarında arttığını belirtti. Kredi büyümesinde 2025’in kasım ayından sonra tekrar artış gözlenirken, nisan ayından itibaren mevsimsel etkiler ve makro ihtiyati önlemlerle kredi büyümesinde hafif bir yavaşlama yaşandığını söyledi.

Bireysel kredilerde ise kompozisyon değişikliğine işaret etti; ihtiyaç ve kredi kartı kredilerinin azaldığı, konut kredisi büyümesinin hızlandığı, bu değişimin iç talepte denge sağlama ve finansal sistemin risk yönetimi açısından katkı sunduğu vurgulandı.

Jeopolitik Riskler, Döviz Talebi ve Rezervlerdeki Değişim

Son dönem jeopolitik gelişmelerin döviz talebini büyük ölçüde yurt dışı yerleşikler üzerinden tetiklediğini açıklayan Karahan, mart sonunda altın fiyatlarındaki sert düşüşün hanehalkı altın talebinde artışa yol açtığını ancak bu etkinin ilerleyen haftalarda durduğunu aktardı. Ayrıca, Türk lirası uzlaşmalı döviz vadeli satış işlemlerinin başladığını ve 13 Mayıs itibarıyla vadesi gelmemiş işlemlerin 8,1 milyar dolar olduğunu açıkladı.

Ülke kredi risk primi ve döviz kuru volatilitesinin ateşkes görüşmeleri sonrasında azaldığını, brüt rezervlerin 27 Mart’ta 155 milyar dolara gerilemesine rağmen 8 Mayıs itibarıyla 172 milyar dolara yükseldiğini bildirdi. Swap hariç net rezervlerde ise 20 milyar dolarlık artışla 39 milyar dolara ulaşıldı.